Administrator

Administrator

Saturday, 07 December 2019 13:06

የዘላለም ጥግ

   (ስለ ጦርነት)›
- በሰላም ጊዜ ወንድ ልጆች አባታቸውን ይቀብራሉ፡፡ በጦርነት ጊዜ አባቶች ልጆቻቸውን ይቀብራሉ፡፡
   ክርሱስ
- በጦርነት ላይ ሁለተኛ የወጣ ሽልማት አያገኝም፡፡
   ጀነራል ኦማራ ብራድሌይ
- እኛ ጦርነትን የማናቆም ከሆነ፣ ጦርነት እኛን ያቆመናል፡፡
   ኤች ጂ ዌልስ
- ከጦርነት የሚያተርፈው ማን እንደሆነ አሳየኝና፣ ጦርነቱ እንዴት እንደሚቆም አሳይሃለሁ፡፡
   ሄነሪ ፎርድ
- ጦርነት ሠላም ነው፡፡ ነፃነት ባርነት ነው፡፡ ድንቁርና ጥንካሬ ነው፡፡
   ጆርጅ ኦርዌል
- ሠላም የግጭት አለመኖር አይደለም፡፡ ግጭትን በሠላማዊ መንገዶች የመፍታት ችሎታ ነው፡፡
   ሮናልድ ሬገን
- ጦርነት የዲፕሎማሲ ውድቀት ነው፡፡
   ጆን ዴንጌል
- የሁሉም ጦርነቶች ዓላማ ሰላም ነው፡፡
   ሴይንት ኦውጉስቲን
- ጦርነት ፍቅርን ሊያጠፋ አይችልም፡፡ ፍቅር ግን ጦርነትን ሊያጠፋ ይችላል፡፡
   ሄለን ላገርበርግ
- ጦርነት ለማንኛውም ችግር ዘላቂ መፍትሔ አይደለም፡፡
   አብዱል ካላም
- ጦርነት ዘላቂ ሞት እንጂ ዘላቂ ሰላም አያመጣም፡፡
   ጃኔት ሞሪስ
- እውነተኛ ወታደር የሚዋጋው ፊት ለፊቱ ያለውን ስለሚጠላ ሳይሆን ከጀርባው ያለውን ስለሚወድ ነው፡፡
   ጂ.ኬ.ቼስቶርቶን

Saturday, 07 December 2019 13:05

ማን ምን አለ?

(ስለ ኢትዮጵያ)
- ሞዴሊንግ የጀመርኩት ኢትዮጵያ ውስጥ ነው፤ ምክንያቱም ያደግሁት እዚያ ነው:: ት/ቤት በሚዘጋጅ የ ፋሽን ትርኢት ላይ በመስራት ነው የጀመርኩት፤ ሙያው ደስ ይለኝ ስለነበር በዚያው ገፋሁበት፡፡
   ሊያ ከበደ (ሞዴል)
- የኢትዮጵያ የልጅነት ትውስታ የለኝም:: ወደ ኒውዮርክ ተሻግሬ፣ ከኢትዮጵያ ማህበረሰብ አባላት ጋር መገናኘት እስክቀላቀል ድረስ ስለ ኢትዮጵያ ባህል ምንም አላውቅም ነበር፡፡
   ማርከስ ሳሙኤልሰን (ትውልደ - ኢትዮጵያዊ ሼፍ)
- አሜሪካን ከቬትናም ወይም ከኢትዮጵያ ለይቼ የማያት አይመስለኝም፡፡ ይሄ “የኛ ቡድን ከአንተ ቡድን ይሻላል” ይሉት ቅኝት - የተማሪ ሀሳብ ነው፡፡ ልጆቼ እንዲህ ያሉ የልዩነት መስመሮች አይገባቸውም፡፡ እኔም እንዲገባኝ አልሻም፡፡
    ብራድ ፒት (የፊልም ተዋናይ)
- አገሬ ሁልጊዜ በቁርጠኝነትና በጀግንነት እንደምታሸንፍ ዓለም እንዲያውቅ እፈልጋለሁ፡፡
    አበበ ቢቂላ (የማራቶን ጀግና)
- በኢትዮጵያ መልከ ጥፉ ሰዎች አላየሁም:: ኦፕራ ዊንፍሬይ
    (አሜሪካዊት የቶክ ሾው አዘጋጅ)
- ኢትዮጵያ የድሮው ዓይነት የሙስና ችግር አልነበራትም፡፡ የአፍሪካ መሪዎች በኛ ይቀኑ ነበር፡፡
    ኮሎኔል መንግስቱ ኃ/ማርያም (የቀድሞ ፕሬዚዳንት)
- ለኢትዮጵያ መሮጥ ብፈልግ እንኳን መንግስት ወይም ፌደሬሽን ይመርጡኛል ብዬ አልጠብቅም፡፡
    ፈይሳ ሌሊሳ (አትሌት)
- እንግሊዝ ራሷን እንደ ሰለጠነ አገር እንደምትቆጥር አውቃለሁ፤ ለእኔ ግን በብዙ መንገድ ኢትዮጵያ በእጅጉ ስልጡን አገር ትመስለኛለች፡፡
    ዶ/ር ካትሪን ሃምሊን (በኢትዮጵያ የፌስቱላ ሆስፒታል መስራች)

     ሙጋቤ በባንክ ያላቸውን 10 ሚ. ዶላር ጨምሮ ሃብታቸውን ሳይናዘዙ መሞታቸው ተነገረ

                      የኡጋንዳው ፕሬዚደንት ዮሪ ሙሴቬኒ፤ ዕድሜ ዘመናቸውን ሲኖሩ፣ ከማንም ሰው ምንም ነገር ሰርቀው እንደማያውቁ ሰሞኑን ለአገራቸው ህዝብ በአደባባይ መናገራቸው ተዘግቧል፡፡
ሙሴቬኒ ባለፈው እሁድ በሺህዎች የሚቆጠሩ ኡጋንዳውያን ደጋፊዎቻቸው በተገኙበት በመዲናዋ ካምፓላ በተከናወነ የጸረ-ሙስና የእግር ጉዞ ላይ ከተሳተፉ በኋላ ለህዝቡ ባደረጉት ንግግር፣ “በህይወት ዘመኔ ምንም ነገር ሰርቄ አላውቅም፤ ስላልሰረቅኩ ግን ድሃ አልሆንኩም!” ማለታቸውን ቢቢሲ ዘግቧል፡፡
“ሙሰኞች ጥገኛ ተዋህሲያን ናቸው፤ ምክንያቱም የራሳቸው ያልሆነ ሃብት ነው የሚያፈሩት፡፡ መንግስታችን ሙሰኞችን ለመዋጋት ቆርጦ ተነስቷልና ህዝባችን ከጎኑ እንዲቆም ጥሪዬን አስተላልፋለሁ” ብለዋል ሙሴቬኒ፡፡
በሌላ ዜና ደግሞ በቀድሞው የዚምባቡዌ ፕሬዚዳንት ሮበርት ሙጋቤ፣ የግል የባንክ ሂሳብ ውስጥ 10 ሚሊዮን ዶላር መገኘቱን ቢቢሲ ዘግቧል፡፡ ዚምባቡዌን ለ37 አመታት ያህል አንቀጥቅጠው የገዙትና ባለፈው መስከረም ወር በ95 አመታቸው ከዚህ አለም በሞት የተለዩት ሙጋቤ፤ በባንክ ያስቀመጡትን 10 ሚሊዮን ዶላር፣ አራት መኖሪያ ቤቶችን፣ አስር መኪኖችንና አንድ ግዙፍ እርሻ ጨምሮ ሃብታቸውን ለማንም ሳይናዘዙ ማለፋቸውንም ዘገባው አመልክቷል፡፡
በአገሪቱ ህግ መሰረት አንድ ሰው ሃብቱን ማን እንደሚወርሰው ሳይናዘዝ ከሞተ ለትዳር አጋሩና ልጆቹ እንደሚከፋፈል የጠቆመው ዘገባው፤ የሙጋቤን ሃብትም ባለቤታቸው ግሬስ ሙጋቤና አራት ልጆቻቸው ይወርሱታል ተብሎ እንደሚጠበቅ አመልክቷል፡፡



              “ዴስትኒ ኢትዮጵያ” በሚለው ቡድን ባለፈው ሳምንት ከስካይ ላይት ሆቴል በቀጥታ የቴሌቪዥን ስርጭት ሲተላለፍ የመመልከት ዕድል የገጠማቸው
ኢትዮጵያውያን በውስጣቸው አዲስ ተስፋ ማቆጥቆጡን ይናገራሉ፡፡ ከዚህ በታች ጥቂት ታዋቂ ኢትዮጵያውያን ስሜታቸውን ለአዲስ አድማስ አጋርተዋል፡፡

             “እጅግ የተገረምኩበትና ለአገሬ ተስፋ የሰነቅኩበት መድረክ ነው
                     ገዛኸኝ ፀጋው (ዶ/ር)

            ዴስቲኒ ኢትዮጵያ የተባለው ቡድንና አጠቃላይ ሃሳቡ በእጅጉ የተደነቅኩበትና ለአገሬ ተስፋ የሰነቅኩበት ነው፡፡ በተጨማሪም ጠቅላይ ሚኒስትሩና በዙሪያቸው ያሉት ሰዎች ከጀርባ ስራቸውን በዝምታና በትጋት እየሰሩ ስለመሆናቸው ያየሁበትም ጭምር ነው፡፡ የዚህ የስልጠና ሞዴሉም ቢሆን፤ ለአገራችን ጠቃሚና በደቡብ አፍሪካ ተሞክሮ በእጅጉ ውጤታማ የሆነ ነው፡፡  
ከምንም በላይ የኦነጉ ዳውድ ኢብሳና የአብኑ ዶ/ር ደሳለኝ ጐን ለጐን ተቀምጠው ሲወያዩና ሲነጋገሩ ማየት በራሱ በእጅጉ አስደሳች ነው፡፡ ይህ ይሆናል ተብሎ አይጠበቅም ነበር፡፡ ሁለቱ ሰዎች ማስመሰል የሌለበትና ተፈጥሯዊውን ውይይት ነው ያሳዩን፡፡ ይሄ እንደ አንድ ለአገሩ እንደሚያስብና ለአገሩ እንደሚጨነቅ ዜጋ ተስፋን የሚያጭርና የሚያስደስት ነው፡፡

_______________

                 “የአገሪቱ ትልቁ ችግር የልሂቃን አለመወያየት ነበር”
                      ጋዜጠኛ የኋላሸት ዘሪሁን

         ትልቁ የኢትዮጵያ ፖለቲካ ችግር የልሂቃን ቁጭ ብሎ አለመነጋገር ነበር፡፡ አሁን ይሄ መጀመሩ በአገራችን ላይ የተጋረጠውን አደጋ ያስቀራል የሚል ትልቅ ተስፋ ስለሰነቅኩኝ፣ ጉዳዩን እጅግ በበጐ ጐኑ ተመልክቼዋለሁ፡፡ ምክንያቱም ጽንፍ ለጽንፍ ሆነው በጥላቻ ሲተያዩ የነበሩት ሁሉ ኢትዮጵያ በምትባል በአንዲት ትልቅ አገር ስር ተሰባስበው ችግራቸውን በውይይት ለመፍታት ውስጥ ለውስጥ ከ6 ወራት በላይ ሲመክሩ መቆየታቸው፣ በራሱ በአይነቱ የተለየና እሰየው የሚያስብል ነው፡፡
በዋነኝነት አሁን የተቀመጡት ስለ ፓርቲ ወይም ስለ ግለሰብ ጉዳይ ለመነጋገር ሳይሆን  ስለ ኢትዮጵያ ጉዳይ መፍትሔ ለመፈለግ መሆኑ ነው ይበልጥ አስደሳች የሚያደርገው፡፡
በተጨማሪም በዴሞክራሲ ግንባታና ሂደቱ ላይ አብረው መስራት እንዳለባቸው፣ በምንም መልኩ ሕዝብ እርስ በእርሱ መጫረስ እንደሌለበት፣ ችግሮች ሲከሰቱም በሰከነ መንገድ በውይይት መፈታት እንዳለበት ነው የተነጋገሩት:: በሌላ መልኩ ለአገር ጉዳይ ቅድሚያ ሰጥተው በልዩነታቸው ላይ በቀጣይነት መወያየት እንዳለባቸው መነጋገራቸው በራሱ ትልቅ ነገር ነው፡፡
ይህንን ደግሞ የተወያዩት ለመጠፋፋትና ለመጨራረስ የሚፈላለጉ ቡድኖች መሆኑ የሚደንቅ ነው፡፡ ለምሳሌ ኦነግና አብንን የሚመሩ ሰዎችን ተመልከቺ፡፡ ኦነግና አብንን ተይውና የዘውግ ፌዴራሊዝምንና የጂኦግራፊ ፌደራሊዝምን የሚከተሉ እጅግ ጫፍና ጫፍ ያሉ ወገኖች ጐን ለጐን ቁጭ ብለው መነጋገር መቻላቸው በአገሬ ላይ ተስፋ እንዳልቆርጥና ጭንቀቴ ቀለል እንዲል አድርጐኛል፡፡ በዚህ ረገድ ጉዳዩ በአይነቱም ለየት ያለ ነው፡፡ ምክንያቱም እኛ አገር ባለው ልምድ እንደዚህ አይነት ነገር ይጀመርና በወሬ ያልቃል፡፡ ይሄኛውን ስናይ ግን ምንም እንኳን ሰሞኑን በይፋ በሚዲያ ይውጣ እንጂ ለረጅም ወራት (ለግማሽ ዓመት) ውስጥ ለውስጥ ሲሰራ ቆይቶ እዚህ መድረሱ ያስገርማል፡፡

____________________


                     “ፍቅር የነገሰበት፤ ጥላቻ የደቀቀበት መድረክ ነው”
                              ጋዜጠኛ ጌጡ ተመስገን


           ትንሿን ኢትዮጵያን ነው በዚያ አዳራሽ የተመለከትኩት፡፡ ከምን አንጻር መሰለሽ? የሀሳብ ልዩነት ያላቸው፣ በባላንጣነት የሚተያዩ፣ አንድም ቀን ሳይቀራረቡ ማዶ ለማዶ ሆነው ስለ ኢትዮጵያና ሕዝቧ የሚያቀነቅኑ ከጀርባቸው መዓት ተከታይ ያላቸው ሰዎች ናቸው አንድ ጣሪያ ስር ቁጭ ብለው ሲነጋገሩና ሲወያዩ የነበሩት፡፡ ይሄ እስካሁን ያልተሞከረ አካሄድ ነው፡፡ ይሄ ትልቅ ጅማሮ ነው፡፡ መድረኩ ፍቅር የነገሰበት ጥላቻ የደቀቀበት፤ በተቃርኖ ጎራ የነበሩ ሰዎች ለአገርና ለሕዝብ ክብር ያሳዩበት መድረክ ነው እላለሁ፡፡
ለምን ለስድስት ወር ይፋ አልሆነም ለሚለው ‹‹ግልጽነት ለዘላለም ይኑር›› የሚለው እሳቤ በኢትዮጵያዊያን ልብና ምድር መስፈን አለበት ብዬ አምናለሁ፡፡ ምስጢር አድርገው ማቆየታቸውን አልስማማበትም፡፡ ምክንያቱም ለአገርና ለሕዝብ የሚደበቅ አንዳችም ነገር እንደማይኖር ክቡር ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ ከዚህ ቀደም ተናግረዋል፡፡ አገርና ሕዝብ አብሮ ማወቅ፣ ሀሳቡን መደገፍና የማይጥም ነገርም ካለው መንቀፍ አለበት፡፡ ስለዚህ በድብብቆሽ ሳይሆን “ግልጽነት ለዘላለም ይኑር” በሚለው እሳቤ፣ ወደፊት መራመድ አለባቸው ይህንን የምለው ለምን መሰለሽ? ይፋ ቢሆንና በርካታ ሰው ቢነጋገርበት፣ የበለጠ የዳበረና ጠቃሚ ሀሳብ ለቡድኑ ግብአት መሆን ይችል ነበር ብዬ ስለማምን ነው፡፡  ዞሮ ዞሮ ሰዎች የሀሳብ ልዩነታቸው እንዳለ ሆኖ ሰላም እንዲሰፍን፣ የሕግ የበላይነት እንዲከበርና የአገር ሉዓላዊነት እንዲጠበቅ ተቀራርቦ ለመነጋገርና በአገር ዕጣ ፋንታ ላይ በጎ ተጽዕኖ ለማሳደር ቁርጠኝነት ማሳየታቸው ራሱን የቻለ ስልጣኔ ነው፡፡
እነዚህ ሰዎች ተቀራርበው ሲነጋገሩ፣ አፍ ለአፍ ገጥመው በወንድማማችነት መንፈስ ሲወያዩ የተሰማኝ ስሜት እውነተኛ ስሜት “ፍቅር ለዘላለም አይወድቅም፤ ደግሞሞ ፈጣሪ ሁሌም ኢትዮጵያን ይጠብቃታል” የሚለው ነው፡፡ ፈጣሪ ልጆቿንና ኢትዮጵያን ይታደጋታል የሚለው የምንጊዜም እምነቴ እንዳይሸረሸርና ይበልጥ እንዲፀና አድርጐልኛል፡፡ በዚያ አዳራሽ ውስጥ የነበሩት ሁሉም የአንዲት አገር የኢትዮጵያ ልጆች ናቸው፤ የተለየው ሀሳባቸው እንጂ አገራቸው ወንድማማችነታቸው አይደለም፡፡ በዚያ አዳራሽ ፍቅር፤ ወንድማማችነትና የሰለጠነ ንግግር ጐልቶ ተንፀባርቋል፡፡ የኢትዮጵያን ቀጣይ ንጋት ለማመላከት መሞከራቸው ስልጣኔን ያሳያል፡፡ በእርግጠኝነት አመርቂ ውጤት ያመጣል የሚል እምነትም ተስፋም አሳድሮብኛል፡፡    

 የለውጥ ሐሳብን የምንቀበልበት መንገድ ከሦስት አንዱን ሳንካዎች የያዘ ነው፡፡ የመጀመሪያው “ሞገደኝነት” ሲሆን ይህም ሁሉንም የለውጥ ሐሳብ ላለመቀበል ሰበብ መደርደርና ለመዋጥ መቸገር ነው፡፡ ሁለተኛ ደግሞ “ፌዘኝነት” ሲሆን፤ ይኸም ትላልቅ የለውጥ ሐሳቦችን ሁሉ ለቀልድና ለቧልት እያዋሉ ከቁም ነገራቸው ይልቅ ቀልዳቸው እንዲበዛ ማድረግ ነው፡፡ ነገሮችን በነጠረ ዐይን አይቶ ከማሰላሰል ይልቅ ነገሩን ዋዛና ፈዛዛ አድርጐ ማለፍ ነው፡፡ ፌዘኝነት በብዙ መልኩ ከሞገደኝነት ጋር የተያያዘ ወይም የሞገደኝነት ውጤት ነው:: ሦስተኛው ደግሞ “አድር ባይነት” ሲሆን ከለውጥ ሐሳቡ ይልቅ ለግለሰቡ በማበር ሳይገባን ለመቀበልና ለማስረዳት መሯሯጥና በዚህም የባሰ ጥፋት ማድረስ ነው፡፡ በለውጥና ስኬት ውስጥ ሀገርና ሕዝብ እንዲጠቀሙ ሳይሆን ከለውጡ ይገኛል ተብሎ የሚታሰበውን ፍርፋሪ ለመልቀም ማቶስቶስን፣ እያወደሱ፣ እያንቆለጳጳሱና የተለወጡ እየመለሱ የግል ጥቅምን ማሳደድን ይመለከታል፡፡
“ሞገደኝነት”የምንለው አዲስ ነገርን ለመቀበል የምናሳየውን ልግመትና እምቢታ ነው፡፡ በዚህም ምክንያት መሪዎች ከሌሎች ሀገራት የተማሩትን ጠቃሚ ነገር ወደ ሀገራችን ለማስገባት እጅግ ይቸገራሉ፡፡ ይኸም ብቻ ሳይሆን መሪዎቹ ራሳቸው አዲስ ነገር ለመቀበል ልግመኝነት ሲያሳዩም ይስተዋላል፡፡ ዐፄ ቴዎድሮስ ኢትዮጵያን አዘምናለሁ ብለው ሲነሱ የገጠማቸው አንዱ ፈተናም ይኼ ነው፡፡ ከአዲሱ ሐሳብ ጋር ተገናዝቦ ለውጣቸውን ከማፋጠንና ጉድለቱን ሞልቶ የተሻለ እንዲሆን ከማገዝ ይልቅ ብዙዎች ዳር ቆመው እንደ እብድ ያዩዋቸው ነበር፡፡
አዲስ ነገርን ለመቀበል በምናሳየው “ሞገደኝነት” ምክንያት የመሪዎች ሕልም ወደ ሕዝቡ ዘልቆ ለመግባት ዕንቅፋት ይበዛበታል:: በዚህም ምክንያት አዲስ ሐሳብ ይዘው የሚመጡ መሪዎች ከሕዝባቸው ሞገደኝነት ጋር መጋጨታቸው አይቀሬ ነው፡፡ ይኼኔ ሕልማቸውን ለማስፈፀም ሲሉ ከሞገደኞች ጋር ግብግብ ይገጥማሉ፡፡
ብዙ ጊዜ መሪዎችን ገዢ የሚያደርጋቸው ዋና ምክንያት የሕልማቸው ከፋት ሳይሆን ሕልማቸውን ለማስፈፀም ከጥበብና ከብልሃት ይልቅ ጉልበት መጠቀማቸው ነው፡፡
ጉልበትን መጠቀም ቀላሉና አእምሮን የማይጠይቀው ዘዴ ነው፡፡ ሕዝብን አሳምኖና በጐ ተጽእኖ ፈጥሮ መምራት ግን እጅግ ፈታኝና ጥበብን የሚጠይቅ መንገድ ነው፡፡
መሪዎች ቀላሉን መንገድ በመምረጥ ሕልማቸውን ለማስፈፀም በሚያደርጉት መውተርተር ውስጥ ሕልማቸውን ማስፈፀም ቀርቶ የነበረንን እንኳን እንድናጣ እየሆንን ጉዟችን ወደኋላ ሆኗል፡፡
“ፌዘኝነት” በሌላ በኩል ቁም ነገሮችን ሁሉ ወደ ቧልት በመቀየር ሐሳቦቹ ተገቢውን ዋጋ እንዳያገኙ ማድረግ ነው፡፡ እንደ ማኅበረሰብ ካሉብን ችግሮች አንዱ ሊያንገበግበን፣ ሊያስቆጨንና ሊያብሰለስለን በሚገባው ሁሉ ላይ ፌዝና ቧልት እየተረክን እንደማሽላው እያረርን መሳቃችን ነው፡፡ በሂደት የጉዳዩ አሳሳቢነት ቀርቶ ስለጉዳዩ እንቶኔ የቀለደው ቀልድ እየገነነ፤ ከችግራችን መፍትሔ ሳይሆን ቀልድ እንፈጥራለን፡፡
አንድ አዲስ ሐሳብ ያነሣ ሰው ሐሳቡን ከፌዝና ከቧልት መጠበቅ ይጠበቅበታል፡፡ ይህ ካልሆነ ግን ለቁም ነገር የተባለው ሐሳብ ለቀልድ ውሎ ባክኖ ይቀራል፡፡ ቀልድ ጭቆናን ለመቋቋም የሚያገለግል ነገር ነው፡፡ ብዙ በጭቆና ውስጥ የሚኖሩ ሕዝቦች የጭቆናቸውን ሕመም የሚቋቋሙትና ኑሯቸውን የሚያስቀጥሉት ራሳቸውን በቀልድ እየደለሉ ነው፡፡ ነገር ግን ቀልድ ሰዎች ጭቆናን በሥርዓት ታግለው እንዳያሸንፉ ጊዜያዊ መደለያ ስለሚሆናቸው በሽታውን ከማዳን ይልቅ ሕመሙን የማስታገሻ መንገድ ነው፡፡ በዚህም ምክንያት ጭቆናን የማስቀጠል ሚና ይኖረዋል፡፡
ኢትዮጵያውያንም ለረጅም ዘመን በጭቆና ውስጥ በመኖራችን ምክንያት የጭቆናን ሕመም የምንደልልበት የቀልድ ልማድ አዳብረናል:: በርግጥ ቀልድ ጭቆናን ከመደለል ባሻገር ለገዢዎች መራራውን እውነት አዋዝቶ ለማቅረብ ይጠቅማል፡፡ ነገር ግን በቀልድ የቀረበን ነገር ከቁም ነገር ቆጥረው መፍትሔ የሚሰጡ ገዢዎች ከስንት አንድ ናቸው፡፡ በአጠቃላይ ቀልድ በእያንዳንዱ ጉዳይ ላይ መግባት ሲጀምርና ከቁም ነገር ጋር የሚለያቸውን ድንበር አልፎ ሲሄድ ጭቆናንም ሆነ ማንኛውንም ስህተት ለማረም ዕድል ይነፍጋል:: ትልልቅ ሐሳቦችን ያጫጫል፡፡
የፌዘኝነት ልማድ የሰዎችን ሐሳብ ዕድገት ሲገድል ነው የኖረው፡፡ በተለየ መንገድ ለማሰብ የሞከሩ የሀገራችን ሰዎች ቀልደኞች ተደርገው ሲቆጠሩ ኖረዋል፡፡
ሰዎች ሞክሮ መሳሳትንና አዲስ ነገር መጀመርን ይፈሩታል፡፡ ይሳቅብናል፤ መሳቂያ መሳለቂያ እንሆናለን፤ እናፍራለን፤ የሀገር መተረቻ እንሆናለን ብለው ይፈራሉ፡፡ በቁም ነገር ወስዶ ከማበረታታትና ከማረም ይልቅ በነገሩ ላይ ማፌዝ ስለሚመረጥ ከመናገር ዝምታ፣ ከመሥራት እጅ ማጣጠፍ፣ ከመሞከር መቆጠብ፣ ከመጀመር መከተል እንዲመረጥ አድርጐታል፡፡
ሦስተኛው ሳንካ “አድር ባይነት” ለውጥን የሚፈትነው ሌላኛው የአስተሳሰብ ጽንፍ ነው:: አድር ባይነት የመሪዎችን ሕልም ለጊዜያዊ ጥቅም ሲሉ ሳያላምጡ የመዋጥ ችግር ነው፡፡ አድር ባዮች ሕልሙን ሳያላምጡ ስለሚውጡት የሕልሙን ጣዕም አያውቁትም፡፡ የተነገራቸውን ሁሉ “እሽ” ብለው የሚቀበሉና “አቤት ወዴት” የሚሉ በመሆናቸው በገዢዎች ዘንድ ተወዳጅና ተመራጭ ይሆናሉ፡፡ ነገር ግን አድርባ ባይነት ሕልምን ለማሳካት የሚጫወተው ሚና በአመዛኙ አሉታዊ ነው፡፡ መሪዎች ሕልማቸውን ከልቡ ተጋርቶ ያንን እውን ለማድረግ የሚደመርና ሕልሙ ላይ ችግር ሲኖርም ያንን ችግር ለመናገር፣ ከመሪዎችም ጋር ለመወያየትና ለመከራከር ወደኋላ የማይል ተከታይ ነው የሚያስፈልጋቸው፡፡ በሀገራችን ይህ የአድር ባይነት አስተሳሰብ ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በጣም እየጨመረ በመምጣቱ ምክንያት የሕዝብን ድጋፍና ተቃውሞ መለየት እስኪሳነን ድረስ ደርሶ ነበር፡፡ አድር ባይነት የጋራ ግብን አስቀምጦ ለመንቀሳቀስ ትልቅ ዕንቅፋት የሆነብን ችግር ነው፡፡
በፖለቲካውም ሆነ በሕዝብ አገልግሎት አመራር ሂደት ውስጥ አድር ባይነት ትልቅ በሽታችን ነው፡፡ በፖለቲካው መስክ አድር ባይነት በሕዝብ ዘንድ ሲሠርጽ በሕዝብና በመሪ መካከል የሐሳብ ግብይት አይኖርም፤ ቢኖርም ጤናማ አይሆንም፡፡ ይኸም ማለት በአንድ ሀገር ፖለቲካ ውስጥ መንግሥት የሕዝብን ድምጽና ትክክለኛ ፍላጐት ማወቅ የሚችልበት መንገድ አይኖርም ማለት ነው፡፡ በዚህም መንግሥት የሕዝብን ሐሳብ ሳይገዛ የራሱን ሕልም ለመሸጥ የሚሞክርበት ሁኔታ ይፈጠራል፤ ያ ደግሞ ለፖለቲካ ቀውስ ይዳርጋል፡፡ መንግሥት የሕዝብን ፍላጐት ማወቅ የሚችለው ምክንያታዊ የሆነ የሐሳብ ልውውጥ በመሪና ተመሪ መካከል ሲካሄድ ነው፡፡ ድጋፉንም ሆነ ተቃውሞውን በግልጽ መመርመርና ለውጥ ማምጣት የሚቻለው አድር ባይነቱ ሲቀር ነው:: በሕዝብ አገልግሎት ሥራዎች ላይም መሪዎች በአድርባይ ሠራተኞች ስለሚከበቡና ከሞገደኞች ለመራቅ ሲሉ ከአድር ባዮች ጋር የጫጉላ ሽርሽር ውስጥ ይገባሉ፡፡
አድርባ ባዮቹ ለተቋማት ስኬትና ለሕዝብ ጥቅም ከመጣር ይልቅ መሪዎቻቸውን በማስደሰት ጥቅም ለማግኘት ይጥራሉ:: በተቋማት ውስጥም ለሕዝብ ከመቆምና ለተቋሙ ራዕይ ስኬት ከመረባረብ ይልቅ አለቃን ለማስደሰት ሲባል የመኩነስነስ ባሕርይ ይሰፍናል፡፡
ሞገደኞች፤ ፌዘኞች እና አድርባዮች ወደ ምክንያታዊ ተከታይነት እስካልተለወጡ ድረስ ማንኛውም በጐ ሕልም በእነዚህ አስተሳሰቦች ምክንያት በቶሎ ይመክናል፡፡ ይህ ሲባል ግን ሞገደኝነትም ሆነ አድር ባይነት የሕዝብ ወይም የተመሪ ችግሮች ብቻ ሳይሆኑ በመሪዎችም ላይ የሚስተዋሉ ጉዳዮች መሆናቸውን መገንዘብ ያስፈልጋል፡፡
መሪዎች ከሕዝብ የሚነሳን ወይም ከተመሪዎቻቸው የሚሰነዘርን ተቃውሞና ሐሳብ እንደ አስፈላጊነቱ የሚቀበሉ ካልሆኑ ራሳቸው ሞገደኛ ይሆናሉ ማለት ነው፡፡ ይኸም መሪነት የሚያስፈልገውን የጋራ ሕልምን ትቶ የራሱን የመሪውን ሕልም ብቻ ይዞ ስለሚጓዝ መሪውን ከመሪነት ወደ ገዥነት ይቀይረዋል፡፡
በሌላ በኩል ደግሞ የሕዝብን ሐሳብና ፍላጐት እያነጠሩ ከመውሰድ ይልቅ ሳያላምጡ የሚውጡ ከሆነ “ሕዝበኝነት” ያጠቃቸዋል:: ሕዝበኝነት የመሪዎች አድር ባይነት ነው፡፡ መሪዎች የሕዝብን ስሜታዊ ድጋፍ ለማግኘት ሲሉ የሕልም እንጀራ የሚጋግሩበት መንገድ ነው፡፡ አመክንዮአዊ በሆነ መንገድ እንደማይሳካ፣ ትክክልም እንዳልሆነ እያወቁ የሕዝብን ስሜታዊ ድጋፍ ለማግኘት ሲሉ ግን የማይሆነውን ይሆናል ይላሉ፡፡ ከዘላቂ ዓላማ ይልቅ ጊዜያዊ ነጠብጣቦችን ይመርጣሉ፡፡
የምክንያታዊነት ጉድለታችን ሕይወት የሰጣቸው የሞገደኝነት፤ የፌዘኝነትና የአድር ባይነት ችግሮች ምክንያታዊነት እየጐለበተ ሲሄድ እንደሚቀረፉ ግልጽ ነው፡፡ ምክንያታዊነት ሲጐለብት ተነጋግሮ ለመግባባት የሚያስችል ማኅበራዊና ፖለቲካዊ ንቃተ ህሊና ይኖራል:: ይህ ሲሆንም በብቸኝነትን ጉድለት ውስጥ እየበሰበሱ ከመምጣት ወጥቶ ወደ ከሱትነት ለማምራት ይቻላል፡፡
(“መደመር” ከዶ/ር ዐቢይ አህመድ
መፅሐፍ የተወሰደ)

  ከዕለታት አንድ ቀን፣ በአንድ ጫካ ውስጥ፣ አንድ ነብርና አንድ አውራሪስ ይኖሩ ነበር፡፡
በጫካው ውስጥ አንዳች የሚንቀሳቀስ ፍጡር እስኪጠፋ ድረስ፣ ሁሉን በልተው፣ ሁሉን ተቀራምተው ጨረሱት፡፡ ዛፍ ቅጠሎም አልቀረም፡፡  ድሮ፣ ሁለት ሰፋፊ ጫካዎች ነበሩ፡፡ ዛሬ፣ ግን ከአንዲት ቅርንጫፍ በስተቀር፣ የእፅዋት ዘር ሁሉ ተበልቶ አልቋል፡፡
የሚበላ የሚቀመስ አጡ፡፡ የሚጠጣ ጠብታ ውሃ ጠፋ፡፡ ስለዚህ አንድ መላ መመታት ነበረበት፡፡
አንድ ጠዋት አያ ነብሮ፡-
“አያ አውራሪስ?” አለው፡፡
“እህ አያ ነብሮ - ምን ልርዳህ?”
“ችግሩ የጋራ ነው›› አለ አያ ነብሮ፡፡
“ምን ዓይነት የጋራ ችግር?”
“የኸውልህ አያ አውራሪስ፤ ነጋ ጠባ ለምግብነት የምንገለገልበትና ምግብ የምናገኝበት ጫካ፣ እያደር እየመነመነ መጣ፡፡”
“ታዲያ ምን ዘዴ እንፍጠር? እንዴትስ እናድነው?”
“አንድ መላ አለኝ በበኩሌ”
“እኮ ምን ዓይነት መላ?”
“እነግርሃለሁ፡፡ ከዚያ በፊት ግን፣ እንማማል!”
“እንማማል?”
“አዎን እንማማል”
“እሺ ምን ብለን እንማማል?”
‹‹ከዚህ ጫካ አንዳችን ካለአንዳችን ፍቃድ አንዲት ቅጠል እንኳ ላንበጥስ እንማማል”
“ከሕጉ ወይም ከመሀላው ውጪ ቅጠል በጥሰን ብንገኝስ?”
“ወንጀሉ በልጅ ልጆቻችን ይድረስ!”
‹‹ይድረስ፣ ይድረስ›› ተባብለው በመሀላው ስምምነት ላይ ደረሱ፡፡ በቃ፣ የጠፋው ጫካ ተመልሶ ይለመልማል፡፡ ጥንቸልና ሚዳቋ ይበረክታል አሉ፡፡
ከጥቂት ወራት በኋላ ሲታይ ግን፣ ባሰበት እንጂ አልተሻለውም፡፡ ለካ፣ አንዱ ከሌላው እየተደበቀ ቀን ከሌት መብላት ጀምሯል፡፡
አንድ ቀን አውራሪስ፣ አንዲት ቅጠል አግኝቶ እየተንጠራራ ለመቀንጠስ ሲሞክር፣ ድንገት ከኋላው ነብር ከተፍ አለ፡፡ አያ ነብር፣ የአውራሪሱን ገላ ሲያይ፣ ጎመዠ፡፡ ሳያመነታ ቸር ብሎ አውራሪሱ ላይ ጉብ ለማለት፣ አንገቱ ላይ ጥርሶቹን ለመትከል ተወነጨፈ፡፡
ሆኖም አውራሪሱን ለማነቅ በጣም ከመጣደፉ የተነሳ፣ አልፎት እቀንዱ ላይ በሆዱ አረፈና አንጀቱ ዝርግፍ አለ፡፡ ይሄኔ፣ አያ ነብሮ፤ መሬት ላይ ወድቆ እያቃሰተ ተናገረ፡፡
“ምነው አያ አውራሪስ፤ ቅጠል ላንነካካ ተማምለን?” ቅጠል የነካ፣ ተባብለን? የሚወጋ ይውጋው ተባብለን? በእርሱና በልጁ ልጆቹ ይድረስ ተባብለን?››
“ያንተ አያትና ቅድመ አያት፣ ከኔ አያት፣ ቅድመ አያት ጋር ምን እንደተማማሉ ይታወቃል?›› አለ አውራሪስ፡፡
*   *   *
በእርግጥም የማይተማመን ባልንጀራ፣ ወንዝ ለወንዝ ይማማላል ተብሏል፡፡ ምንጩ ጥርጣሬ ነው፡፡ መሠረቱ ሥጋት ነው፡፡
ዛሬ እገሌና እገሌ፣ እጅና ጓንት፣ ፈትልና ቀሰም ናቸው፡፡ አገሪቱን ቀጥ አድርገው ይመሯታል እየተባለ እየተደመደመ ሳለ፤ የቱም ሳይሰምር ‹‹ውይ ተለያዩ’ኮ›› የሚል መረጃ ይወጣል፡፡ ‹‹ዛሬ፣ እጅና ጓንት ናቸው ማለት ይቻላል›› ማለት ሊኖርብን ነው - የነገውን ከጠረጠርን፡፡
ዱሮ፣ የሶማሌ ሬዲዮ እንዲህ ዓይነት ጠርጣራ አባባሎች ነበሩት ይባላል፡፡ በአስረጅነት እንጥቀስ፡-  
“የሶማሊያ ምክር ቤት፣ ዛሬ በሞቃዲሾ ከፍተኛ ውይይት ሲያካሂድ ዋለ፡፡
ነገም ስብሰባውን የሚመሩት፣ የአብዮቱ ከፍተኛ መሪ ጄኔራል ዚያድ ባሬ ናቸው ለማለት ያስደፍራል” የሚል የሬዲዮ ዜና አይጣል ነው፡፡
የፓርቲዎች መብዛት ጥቅምም ጉዳትም አለው፡፡ ጥቅሙ ህዝቡ አማራጭ እንዲያገኝ፣ ቢሻው እንዲገባ፣ ባይሻው እንዲተው ነው፡፡ አንድም ደግሞ ሕዝቡ ሃሳቡን ለማብላላት በቂ ትንፋሽ፣ ይዞ ረዥም መንገድ ለመጓዝ የሚያስችል አቅም (ፊያቶ) እንዲኖረው ይበጀዋል:: ከቶውንም አንዳች ለውጥ ተከሰተ ሲባል፣ አዲስ ልብስ እንደተሰፋለት ልጅ ፍንድቅድቅ ያደርጋል ብሎ ማሰብ ቢያንስ የዋህነት ነው፡፡ ለውጥ ሁሌም ይኖራል፡፡ (Everything Changes except the law of change እንዲሉ) እያንዳንዱ ነገር ተለዋጭ ነው፣ ከለውጥ ህግ በስተቀር፡፡
አዳዲስ ለውጥ ሲከወን ባየን ቁጥር እንደምንታዘበው፣ ከዚህ ጋር ለረዥም ጊዜ ባየነው አካሄድ ውስጥ፣ የሃይማኖቶች ብዛት፣ የአደንዛዥ ዕፅ ብዛት እና የከበር - ቻቻ ቤት ብዛት ሞቅ ደመቅ እያለ ነው፡፡
በአንፃሩ ትምህርት በነበረበት - ባለበት ላይ ነው፡፡ ግብረገብነት ባለበት ላይ ነው፡፡ ጤና ግን የተባባሰ ይመስላል፡፡ የወላጆችና የመምህራን ግንኙነት አወዛጋቢ ነው፡፡ የተቃዋሚዎች ነገረ ሥራ ቅጥ አምባሩ ጠፍቷል፡፡
ምርጫው ደግሞ እየደረሰ ነው፡፡
የአሜሪካ መራጮች፣ ምርጫን በዓለም ላይ ለማስፋፋትና ዲሞክራሲን ለማስፈን ከአለም ዳርቻ እስከ ዓለም ዳርቻ ውቅያኖስ አቋርጠው ይሄዳሉ፡፡ የምርጫ ሳጥን ውስጥ ምርጫቸውን ለመክተት ግን እስከምርጫው ሳጥን ድረስ እንኳ መንገድ ማቋረጥ አይችሉም፡፡ በዚህ ረገድ የኢትዮጵያ ሳይሻል አይቀርም፡፡
“ዝም ብንል ብናደባ፣ ዘመን ስንቱን አሸክሞን
የጅልነት እኮ አይደለም እንድንቻቻል ነው ገብቶን”
ከፀጋዬ ገ/መድህን (ማነው ምንትስ?)
ዛሬም ብዙ የለውጥ ዕድል እንዳመለጠን አንዘንጋ፡፡ ገና ብዙም ያመልጠናል፡፡ ምክንያቱም ከትላንት ያለመማር አባዜ፣ ከትላንት እስከ ዛሬ፣ ከልሂቅ እስከ ደቂቅ ተጫጭኖናል፡፡ አዛውንት ምሁሮቻችንንና አበው የዕውቀት ካህኖቻችንን ተንከባክበን የጠዋት ልህቅናቸውን ለመጋራት እንጣር፣ እንትጋ፣ ለትውልድም እንብቃ!!


  ብራድ ፒት ላለፉት 20 አመታት አልቅሶ እንደማያውቅ ተናገረ

           ታዋቂው ድምጻዊ ኤኮን በትውልድ አገሩ ሴኔጋል በስሙ የምትሰየም የራሱን አዲስ ከተማ በመገንባት ላይ እንደሚገኝ፣ ዝነኛው የሆሊውድ ተዋናይ ብራድ ፒት ደግሞ ላለፉት 20 አመታት ገደማ አንድም ጊዜ አልቅሶ እንደማያውቅ መናገሩን ዘ ኢንዲፔንደንት ዘግቧል፡፡
ከአስር ያህል አመታት በኋላ ሙሉ ለሙሉ ትጠናቀቃለች ተብላ የምትጠበቀዋ የአዲሷ የኤኮን ከተማ ግንባታ ባለፈው መጋቢት ወር መጀመሩን ድምጻዊው ማስታወቁን የጠቆመው ዘገባው፤ ግንባታው የሚከናወነው የአገሪቱ ፕሬዚዳንት ለድምጻዊው በስጦታ ባበረከቱለትና ከመዲናዋ ዳካር አቅራቢያ በሚገኘው 2 ሺህ ካሬ መሬት ላይ መሆኑንም አመልክቷል፡፡ አዲሷ ከተማ ሙሉ ለሙሉ ከጸሃይ ብርሃን የሚመነጭ ሃይል የምትጠቀመውና በቴክኖሎጂ የተራቀቀች እንደምትሆን የተነገረላት አዲሷ የኤኮን ከተማ፤ ዘመናዊ የአውሮፕላን ማረፊያ ጣቢያን ጨምሮ አንድ ከተማ ሊኖራት የሚገባው መሰረተ ልማት እንደሚሟላላትም ዘገባው ጠቁሟል፡፡
ኤኮን ላይቲንግ አፍሪካ በሚል ፕሮጀክት 600 ሚሊዮን ያህል አፍሪካውያንን የታዳሽ ሃይል አቅርቦት ለማሟላት አቅዶ እየሰራ የሚገኘው ድምጻዊው፤ ከዚህ ቀደም ለአሜሪካ ፕሬዚዳንትነት እንደሚወዳደር በይፋ መናገሩን ተከትሎ መነጋገሪያ ሆኖ እንደነበርም ዘገባው አስታውሷል፡፡
በሌላ ዜና ደግሞ ታዋቂው የፊልም ተዋናይ ብራድ ፒት፣ ባለፉት 20 ያህል አመታት ጊዜ ውስጥ አንድም ቀን አልቅሶ እንደማያውቅ ከሰሞኑ ከአንድ መጽሄት ጋር ባደረገው ቃለ መጠይቅ መናገሩን ዘ ኢንዲፔንደንት ዘግቧል፡፡
ከቀድሞ ባለቤቱ አንጀሊና ጆሊ ጋር በማደጎ 6 ልጆች ያሉት የ55 አመቱ የሆሊውድ የፊልም ተዋናይ ብራድ ፒት፤ ባለፉት 20 ያህል አመታት ብዙ አሳዛኝና ልብ የሚሰብሩ ነገሮች ቢገጥሙትም፣ ስሜቱን ከመቆጣጠር ባለፈ አልቅሶ እንደማያውቅ ተናግሯል፡፡
ብራድ ፒት በተለይም ከአንጀሊና ጆሊ ጋር ለሁለት አመታት የዘለቀውን ትዳር አፍርሶ፣ ከሶስት አመታት በፊት በፍቺ መለያየታቸውን ተከትሎ፣ በብቸኝነትና በሃዘን እየተቆራመደና መጠጥ በማብዛት ህይወቱን እየገፋ እንደሚገኝ ሚዲያዎች ቢዘግቡበትም፣ እሱ ግን የመጣውን በጸጋ በመቀበል ራሱን አረጋግቶ እንደሚኖር ገልጧል፡፡

Saturday, 30 November 2019 14:01

የዘላለም ጥግ

• የተለያዩ ሰዎች የተለያየ አመለካከት አላቸው፡፡ ሁሉንም ማክበር ጥሩ ነው፡፡
  ጁአን ፓብሎ ጋላቪስ
• ያለ አንተ ስምምነት ማንም የበታችነት እንዲሰማህ ማድረግ አይችልም፡፡
  ኤሊኖር ሩስቬልት
• ሌሎች እንዲያከብሩህ የምትሻ ከሆነ ራስህን አክብር፡፡
  ባልታሳር ግራሽያን
• ዕውቀት ሃይል ይሰጥሃል፤ ሰብዕና ግን ክብር ያጎናጽፍሃል፡፡
  ብሩስ ሊ
• ለሕይወት ክብር በመስጠት ላይ ያልተመሰረተ ማንኛውም ሃይማኖት ወይም ፍልስፍና፤ እውነተኛ ሃይማኖት ወይም ፍልስፍና አይደለም፡፡
  አልበርት ኸዌይትዘር
• ፍቅር ያለ ክብር ባዶ ቃል ነው፡፡
  ኒክሂል ሳሉጃ
• በጣም ብዙ ሰዎች ትክክለኛው ሰው ለመሆን ከመጣር ይልቅ፡፡ ትክክለኛውን ሰው በመፈለግ ይባዝናሉ፤
  ግሎርያ ስቴይኔም
• ለሌላው ክብር ስትሰጥ አንተም ክብር ታገኛለህ፡፡
  ማይክል ኑተር
• የሌሎችን አመለካከት የግድ መጋራት የለብንም፡፡ ነገር ግን ክብር መስጠት ይገባናል፡፡
  ቴይለር ስዊፍት
• ወላጆቹን ሳያከብር ያደገ ልጅ፤ ለማንም ሰው እውነተኛ ክብር አይኖረውም፡፡
  ቢሊ ግራሃም
• ሴትን ሁልጊዜ አከብራለሁ፡፡
  ኢንሪኪው አይግሬስያስ
• የሌሎችን መብት ማክበር ማለት ሰላም ነው፡፡
  ቤኒቶ ጁአሬዝ
• ለአስተማሪዎችህ የሚገባቸውን ክብር ስጣቸው፤ ምክንያቱም መድረስ የምትፈልግበት ቦታ እንድትደርስ የሚያግዙህ እነሱ ናቸውና፡፡
  ሪቻርድ ሁዋርድ

Saturday, 30 November 2019 13:59

የፖለቲካ ጥግ

• ዲሞክራሲ የተሳሳተ ምርጫ የማድረግ መብት ነው፡፡
   ሰር ጆርጅ በርናርድ ሾው
• እያንዳንዱ ምርጫ የሚወሰነው ድምፅ ለመስጠት ምርጫ ጣቢያ በሚገኘው ሕዝብ ነው፡፡
  ሴር ሳባቶ
• ዲሞክራሲ፤ እያንዳንዱን ሰው የራሱ ጨቋኝ የመሆን መብት ያጎናጽፈዋል፡፡
  ጄምስ ራስል ሎዌል
• ዲሞክራሲ በየትውልዱ እንደ አዲስ መወለድ አለበት፤ ትምህርት ደግሞ አዋላጁ ነው፡፡
  ጆን ዲዌይ
• ዲሞክራሲና ሰብአዊ መብቶች አይንጣጠሉም፡፡
  ኔልሰን ማንዴላ
• ዲሞክራሲያችን የተዋጣለት እንዲሆን መራጩ ሕዝብ በምርጫ ሂደቱ እምነት ሊያድርበት ይገባል፡፡
  ብላንቼ ሊንከን
• ዲሞክራሲ ጥሩ ነው፡፡ ይሄን የምለው ሌሎች ሥርዓቶች የከፉ ስለሆኑ ነው፡፡
  ጃዋሃርላል ኔህሩ
• ዲሞክራሲ፤ ድምፅ መስጠቱ አይደለም፤ ቆጠራው ነው፡፡
  አል ስሚዝ
• ዲሞክራሲና ነፃነትን ወደ ሳጥን ውስጥ መመለስ አትችልም፡፡
  ግሎሪያ ስቴይኔም
• በዲሞክራሲ ሥርዓት ዜጎች የተለያዩ የዜናና የመረጃ ምንጮች ይፈልጋሉ፡፡
  በርኒ ሳንደርስ
• ዲሞክራሲ፤ በአንድ ላይ ለየራስ የማሰብ ጥበብ ነው፡፡
  አሌክሳንደር ማይክል ጆን
• የዕለት ተዕለት ዜግነት በሌለበት፣ የዕለት ተዕለት ዲሞክራሲ ሊኖር አይችልም፡፡
  ራልፍ ናዴር
• ነፃነት ያለ ሃላፊነት ሥርዓት አልበኝነት ሲሆን፤ ነፃነት ከሃላፊነት ጋር ዲሞክራሲ ነው፡፡
  ኸርል ሪኔይ


Saturday, 30 November 2019 13:14

ማራኪ አንቀፅ

   --እስክንድርና ታምራት ከኢትዮጵያ ቴሌቭዥን ሠራተኞች የሥራ መጀመሪያ ሰዓት አንስተው ነበር ቪዲዮ መመልከት የጀመሩት:: በስቱዲዮ ፊልም ማቀናበሪያ ማሽን እየታገዙ በሐምሌና ነሐሴ 1983 የተላለፉ ፕሮግራሞች ለሦስት ሰዓታት አዩ፡፡ አራት ዐይኖች ለረዥም ሰዓት በስክሪን ላይ ፈጠው ሊያብጡ ደረሱ፡፡
ይህ የገረመው የቲቪ ማሽን ሠራተኛ፤ “የሻይ ሰዓት ስለሆነ ዕረፍት መውሰድ ትችላላችሁ” በማለት ከተመሰጡበት ስሜት ቀሰቀሳቸው:: አክሎም፤ “ወጥታችሁ ትጠጣላችሁ? ወይስ እዚህ ላምጣላችሁ?” አለ፡፡ ሁለቱም መልሳቸው አንድ ነበር፤ ያውም በፍጥነት፡፡
“ከተቻለ እዚህ ብታመጣልን እንወዳለን” የሚል ነበር፡፡
“ደህና ...ሻይ ….ቡና …..ለስላሳ……ምርጫችሁን ብትነግሩኝ?”
“ቡና በወተት….ካላስቸገርንህ ላይተር ሲጋራም ብታስልክልን…ከይቅርታ ጋር” ታምራት በትህትና የተናገረው ነው፡፡
“ዶንት ወሪይ (Don’t worry) ….ምንም ችግር የለውም ….ምን ዓይነት ሲጋራ?”
“ዊኒስተን አንድ ፓኬት…” አለ እስክንድር፤ የሃምሳ ብር ኖት እየሰጠው፡፡
እነ ፕሮፌሰር በዚህ የቪዲዮ ሶስት ሰዓት ምልከታቸው፤ በመላው አዲስ አበባ የቀይ ሽብር ተዋንያኖች ሲጋለጡ የተላለፈውን ፕሮግራም አገባደው ነበር፡፡ በመሐል ፒያሳ እነ እርገጤ መድባቸውና ኤልያስ ኑር የጨፈጨፉት…በጉለሌ ዙሪያ ከፍተኛ ሰባትና ስምንት ፍቃዱ የገደላቸው የኢህአፓ ወጣቶች …በጉራጌ ዞን ደግሞ ገስግስ የተባለው ያደረሰውን እልቂት ወዳጅ ዘመድ እየተነሳ ሲያጋልጥ ተመለከቱ:: በተለይ አንድ አዛውንት እናት፤ ቅዱስ የሆኑ ባላቸውና ልጆቻቸው እንደተገደሉባቸው እያነቡ አጋለጡ፡፡ ገስግስ ከክልል ውጪ አዲስ አበባ መጥቶ የአብሬት ሼክ የሆኑት አዛውንት፤ ያለ አንዳች ወንጀል ከእነ መኖሪያ ቤታቸው እንደወሰዳቸው …እስከ አሁን የት እንደደረሱ እንደማያውቁ ጐልማሳ ልጆቻቸው እያነቡ አጋለጡ፡፡
እነዚህ ልጆቻቸው በማከልም “…እስከ አሁን በአባታቸው የአብሬት ሼህ በሕይወት አለመገኘትና ተሰውሮ መጥፋት ሳቢያ…እናታቸው በሐዘን ተቆራምተው…ቤተሰቦቻቸው በሰቀቀን ሲጠበሱ እንዲኖሩ …የበለጠ ደግሞ ወዳጅ ዘመዶቻቸውን ጨምሮ …በእስልምና ሃይማኖት ቅድስናቸው …እኝኸ የአብሬት ሼህ ያፈሯቸው የሰባት ቤት ጉራጌ ህብረተሰብ ውስጥ የሚገኙ ተከታዮቻቸው…ምንጊዜም ሀዘናቸው አብሮዋቸው ይኖራል…” አሉ፡፡
ይህ የቪዲዮ ትዕይንት እንዳበቃ የከፍተኛ ሰባቱ ፍቃዱ ሲጋለጥ የሚያሳየው ምስል ቀጠለ:: ጋዜጠኛው ሰለሞን አስመላሽ፣ ሁለት ሴቶችን ከዳርና ከዳር አስቀምጦ ከመሃል ፍቃዱን መጠየቅ ጀምሯል፡፡
“እነዚህን ሴቶች ታውቃቸዋለህ?”
“አላስታውሳቸውም…”
“እናንተስ እሱን ታስታውሱታለችሁ?”....ጋዜጠኛው ነበር፡፡
“በደንብ ነዋ! ...አንድ ሰፈር አብረን ኖረናል…በደንብ እንተዋወቃለን…”
በስተግራ የተቀመጠችው በሲቃ ተናገረች፡፡
“እሺ የተፈፀመባችሁን በደል ግለጹ!...”
“በ1969 ዓ.ም ወር አንድ እለት፣ እኩለ ሌሊት ካለፈ በኋላ በራችን ተንኳኳ፤እናቴ ስትከፍት ፍቃዱ አጥራችንን ዘለው ከገቡ ግብረ አበሮቹ ጋር መሣሪያ እንደታጠቁ ዘው አሉ፡፡ …ወንድ ልጇን ውለጂ አሏት…ካየችው እንደሰነበተ ብትገልጽም፤ ከጥፊና ርግጫ አልዳነችም፡፡…በመጨረሻ ሁላችንንም አፍሰው ቀበሌ አሰሩን፡፡
“የበደላቸው በደል ከእስር ቤት እየጠሩ ማታ ጠጥተው እየመጡ ይዳሩን ጀመር በተለይ ፍቃዱ መጀመሪያ እናታችንን …አስገድዶ ከተገናኘ በኋላ …ቀጥሎ እኔና ታናሽ እህቴን ተራ አስገባን…” በማለት እንባ እየተናነቃት ተናገረች፡፡
ጋዜጠኛው የከፍተኛ ሰባቱን ጨፍጫፊ ፍቃዱን እየተመለከተው “…እህሳ! ...ለዚህ ምን መልስ አለህ? አለ፡፡ አረመኔው ፍቃዱ የሐሰትን ሸማ እንደተከናነበ የውርደት ማቁን ተከሽኖ መዘባረቅ ጀመረ፡፡ ጊዜ የገለጠው ጉድ፣ ወቅት ያሳጣው ግፍ በዚህ መልክ ለአደባባይ በቃ፡፡
እነ ፕሮፌሰር ቡና እንደመጣላቸው፣ ቪዲዮውን አጥፍተው ዕረፍት ወሰዱ፡፡ ለትንሽ አፍታ ዝም ብለው በራሳቸው ሐሳብ ተዋጡ፡፡ ሲጋራ እየለኮሰ ዝምታውን የገረሰሰው ታምራት ነበር…ቀድሞ፡፡    
ምንጭ፡- (ከዘውዴ አርጋው “የአሲንባ ናሙና መርካቶ” የተሰኘ  አዲስ መጽሐፍ የተቀነጨበ፤2012 ዓ.ም)

Page 1 of 455