Administrator

Administrator

መምህሩ ከደመወዙ 80 በመቶውን ለት/ቤቱ ይረዳ ነበር


          በኬንያ በሚገኝ የሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ውስጥ በመምህርነት በማገልገል ላይ የሚገኘውና ከወርሃዊ ደመወዙ 80 በመቶውን ትምህርት ቤቱን በቁሳቁስ ለማሟላት በማዋል ተጠቃሽ ተግባር የፈጸመው ኬንያዊው ፒተር ታባቺ፤ የአመቱ የአለማችን ምርጥ መምህር ሆኖ በመመረጥ 1 ሚሊዮን ዶላር መሸለሙ ተዘግቧል፡፡
በኬንያ የገጠር መንደር በሚገኝ አንድ ኮምፒውተር ብቻ ያለበት ትምህርት ቤት ውስጥ የሳይንስ መምህር የሆነው ታባቺ፤ የደመወዙን 80 በመቶ ገንዘብ ኮምፒውተርና ሌሎች የመማሪያ ቁሳቁሶችን ለማሟላትና ተማሪዎች በሳይንስ የላቀ ውጤት እንዲያስመዘግቡ ለማስቻል ጥረት ሲያደርግ የነበረው መምህሩ፤ ጥረቱ ተሳክቶለት ትምህርት ቤቱን በአገር አቀፍ የሳይንስ ውድድር አንደኛ ማድረግ መቻሉንና በዚህ ተጠቃሽ ስራው ለታላቁ የአለማችን ምርጥ ሽልማት መብቃቱን ሲኤንኤን ዘግቧል፡፡  
ታባቺ በዱባይ በተከናወነው ደማቅ ስነስርዓት ላይ ተገኝቶ ከዱባዩ ልዑል ሼክ ሃምዳን ቢን ሞሃመድ ቢን ራሺድ አል ማክቱም እጅ ሽልማቱን ከተቀበለ በኋላ ባደረገው ንግግር፤ በሽልማቱ በእጅጉ መደሰቱን ገልጾ በሽልማት ያገኘውን ገንዘብም ትምህርት ቤቱን ለማሻሻል እንደሚያውለው ተናግሯል፡፡ በአለማቀፍ ደረጃ በትምህርቱ መስክ ተጠቃሽ ስራን ያከናወኑ መምህራንን በማወዳደር በየአመቱ የአለማችን ምርጥ መምህር ከሚል ማዕረግ ጋር የ1 ሚሊዮን ዶላር ሽልማት የሚሰጠው የዱባዩ ቫርኬይ ፋውንዴሽን፣ ከሰሞኑም ተማሪዎቹን በሳይንስ ዘርፍ ውጤታማ እንዲሆኑ ለማስቻል ከገንዘብ ድጋፍ ባለፈ የተለያዩ ተጠቃሽ ድጋፎችን በማድረጉ የተመሰከረለትን ይህን ኬንያዊ መምህር፣ የ2019 ምርጥ መምህር በማለት ሽልማቱን አበርክቶለታል፡፡
ለዱባዩ ቫርኬይ ፋውንዴሽን የ2019 የአለማችን ምርጥ መምህር ሽልማት ከ179 የአለማችን አገራት 10 ሺህ መምህራን በዕጩነት ቀርበው እንደነበር የጠቆመው ዘገባው፤ ተቋሙ የአመቱ ምርጥ መምህር ሽልማትን ሲሰጥ የዘንድሮው ለአምስተኛ ጊዜ እንደሆነም አስታውሷል፡፡

 አፍሮባሮሜትር የተባለው የጥናት ተቋም በ34 የአፍሪካ አገራት ላይ በቅርቡ ባከናወነው ጥናት፣ ከ37 በመቶ በላይ የሚሆኑት አፍሪካውያን አገራቸውን ጥለው ለመሰደድ እንደሚፈልጉ ማረጋገጡን ይፋ አድርጓል፡፡
ተቋሙ ይፋ ያደረገውን ጥናት ዋቢ አድርጎ ቢቢሲ እንደዘገበው፣ አገራቸውን ጥለው ለመሰደድ ከሚፈልጉ አፍሪካውያን መካከል አብዛኞቹ ወጣቶችና የተማሩ መሆናቸውንም ለማወቅ የተቻለ ሲሆን፣ ለመሰደድ ከመፈለግ ባለፈ ለስደት ዝግጅት በማድረግ ላይ የሚገኙት አፍሪካውያን 3 በመቶ ያህል እንደሆኑ ተነግሯል፡፡ አገራቸውን ጥለው መሰደድ ከሚፈልጉት አፍሪካውያን መካከል 44 በመቶ የሚሆኑት ለስደስት ያነሳሳቸው ምክንያት የተሻለ ስራ ፍለጋ መሆኑን የተናገሩ ሲሆን፣ 29 በመቶ ያህሉ ደግሞ ከድህነትና ከኢኮኖሚያዊ ጫናዎች ለማምለጥ ሲሉ ስደትን እንደመረጡ ገልጸዋል፡፡
የጥናት ውጤቱን ጠቅሶ ቢቢሲ እንደዘገበው፣ መሰደድ እንደሚፈልጉ ከገለጹት አፍሪካውያን መካከል አብዛኞቹ በወደ አውሮፓና ሰሜን አሜሪካ ሳይሆን ወደ ሌሎች የአፍሪካ አገራት ለመሰሰድ እንደሚፈልጉ ቢገልጹም፣ በርከት ያለ ቁጥር ያላቸውም ወደ አውሮፓ ለመሄድ እንደሚፈልጉ ለማወቅ ተችሏል፡፡ ጥናቱ በተሰራባቸው 34 የአፍሪካ አገራት ውስጥ ከሚኖሩ ወንዶች 40 በመቶው ወደ ሌሎች አገራት የመሰደድ ፍላጎት ያላቸው ናቸው ያለው ዘገባው፤ ተመሳሳይ ፍላጎት ያሳዩ ሴቶች ደግሞ 33 በመቶ መሆናቸውን አመልክቷል፡፡
ኢትዮጵያን ያልዳሰሰው ጥናቱ ካካተታቸው አገራት መካከል ለመሰደድ የሚፈልጉ በርካታ ዜጎች መኖሪያ በመሆን ቀዳሚነቱን የያዙት ኬፕ ቨርዴና ሴራሊዮን ሲሆኑ፣ ከሁለቱም አገራት ዜጎች መካከል 57 በመቶ ያህሉ ለመሰደድ እንደሚፈልጉ መናገራቸውን ዘገባው ገልጧል፡፡
ጋምቢያ 56 በመቶ እንዲሁም ቶጎ 54 በመቶ ዜጎቻቸው ለመሰደድ እንደሚፈልጉ የገለጹባቸውና ሁለተኛና ሶስተኛ ደረጃ ላይ የተቀመጡ አገራት ሆነዋል፡፡
ለስደት ዝግጅት እያደረጉ የሚገኙ በርካታ ቁጥር ያላቸው ዜጎች ያሉባቸው አገራት በመሆን የአንደኛ ደረጃ ላይ የተቀመጡት አገራት ዚምባቡዌና ሌሴቶ ሲሆኑ፣ በአገራቱ 7 በመቶ ያህሉ ህዝብ ለስደት በመዘጋጀት ላይ እንደሚገኝ ጥናቱ ጠቁሟል፡፡ 6 በመቶ የሚሆነው ህዝባቸው ለስደት እየተዘጋጀ የሚገኝባቸው ጋምቢያ፣ ኬፕ ቨርዴና ኒጀር ሁለተኛ ደረጃን ሲይዙ፣ 5 በመቶ ህዝቧ ለስደት እየተዘጋጀ የሚገኝባት ሳኦ ቶሜና ፕሪሲፔ በሶስተኛነት ደረጃ ላይ ተቀምጣለች፡፡

Saturday, 30 March 2019 13:16

እዛም ቤት እሳት አለ

 ከዕለታት አንድ ቀን አንድ የንጉሥ ሰለሞን አጫዋች ነበረ፡፡ በየቀኑ ንጉሡን የማጫወት ተግባራትን ያከናውናል፡፡ አንድ ቀን እንደተለመደው ንጉሡን እያጫወተ ሳለ መልዐከ - ሞት መጥቶ ትኩር ብሎ ሲያየው ተመለከተና በጣም ደነገጠ፡፡ ከዚያም ወደ ንጉሥ ሰለሞን ሄደ፡-
“ንጉሥ ሆይ!
እኔ እርስዎን ለማዝናናት ቀን ከሌት እየጣርኩ ሳለ፤ መልዐከ - ሞት መጥቶ ትኩር ብሎ አይቶኝ ሄደ፡፡ ንጉሥ ሆይ ያድኑኝ” አለና ተማጠናቸው፡፡
ንጉሡም፤
“አይዞህ፡፡ እኔ መልዐከ - ሞትን በፀሎት እስከማገኘው፤ ለጊዜው ራቅ ወዳለ ቦታ ወደ ህንድ እልክሃለሁ፤ ከዚያ መልዐከ - ሞትን ካነጋገርኩት በኋላ ትመለሳለህ፡፡”
“አመሰግናለሁ ንጉሥ ሆይ!” ብሎ እጅ ነስቶ ወጣ፡፡ ንጉሡ ፀሎታቸውን ተያያዙት፡፡ ከቀናት በኋላ መልዐከ ሞት ተገለጠላቸው፡፡
“መልዐክ ሆይ! ምን አድርጌ ነው አገልጋዬንና አጫዋቼን ልትወስድብኝ የመጣኸው?” ሲሉ ጠየቁት፡፡
መልዐከ ሞትም፤
“አይ ገርሞኝ ነው፡፡ እኔ አምጣው የተባልኩት ከህንድ፣ እሱ እዚህ ምን ያደርጋል ብዬ ነው ትኩር ብዬ ያየሁት” አለ፡፡
*   *   *
ይህች አገራችን የአህያ ሥጋ አልጋ ሲሉት አመድ የሚባለውን ዓይነት ናት፡፡
ወይም ፀጋዬ ገ/መድህን እንደሚለን “ኢትዮጵያ ትወልዳለች እንጂ አታሳድግም! ለነገሩ አቅሙም የላትም፡፡ የሶስት ሺ ዘመን ታሪክ እንጂ የቅርብ ጊዜ የድል ትርክት የላትም፡፡ ትተረክልናለች እንጂ አልኖርንባትም፡፡ አላደግንባትም፡፡ የረባ ትምህርት አልተማርንባትም፡፡ የረባ ጤና አላገኘንባትም፡፡ ባጠቃላይ ተወለድን እንጂ አላደግንባትም፡፡ ያም ሆኖ አንጠላትም - እናታችን ናታ! ገና እንታገልላታለን! ገና እንሞትላታለን፡፡ ገና ድል እናደርግላታለን፡፡
ከድህነት አረንቋ ትወጣም ዘንድ እስከመጨረሻው እንፍረመረምላታለን፡፡ እንጮህላታለን፡፡ እንዘምርላታለን፡፡ እንሟገትላታለን፡፡ ማሰብ እስከምንችለው ጥግ ድረስ እናስብላታለን፡፡
እኛ፣
“When Rome was burning Nero was dancing”
ሮማ እንደነደደች ኔሮ እየደነሰ ነበር - የምትባል ዓይነት እናት አገር ያለን ህዝቦች አይደለንም፡፡ ብትፈርስ ከፍርስራሿ ውስጥ ህንፃ እናበቅላለን እንጂ ዳር ቆመን የምናለቅስ አንሆንም! እናውቃለን፤ ብንናገር እናልቃለን ሳይሆን፤ እናውቃለን ባንናገር እናልቃለን የምንል ነን!
የመጪውን ዘመን ምርጫ “እኔና እኔ ብቻ” ሳንል፤ መሸነፋችንንም በፀጋ ተቀብለን፣ ተጨባብጠን የምንለያይበት ያደርግልን ዘንድ ትምህርታችንን ይግለጥልን! ከሁሉም በላይ ደግሞ እዛም ቤት እሳት አለ የሚባል ልቦና ይስጠን!!

Saturday, 23 March 2019 15:07

የግጥም ጥግ

 የአንበሳው ሹርባ

መቅደላ ጋራ ላይ - ያለፈው አንበሳ፣
ታላቁ ባለህልም - ያ ገናና ካሳ፣
ሽጉጡን ሲጠጣ፣ ሲቅመው ጥይቱን፣
ራሱን - ሲያጠፋ፣ በትኖት እውነቱን፣
ሀሳብና ትልሙን፣ ዕቅዱን ሲያፈሰው፣
ፅንስና ውጥኑን - ቃሉን ሲያላውሰው፣
ከላይ ተጎዝጉዞ፣ ተጎንጉኖ ከድኖት አክሊል
የነበረ፣
ሹሩባ - ውበቱ፣ እንግሊዝ - ያደረ፣
ውጥኑ እንደሞላ ህልሙ እንደሰመረ፣
መታሰሪያው ጉንጉን መጣልን እያለ፣
መንፈሴ ዘመረ፡፡
(ደረጀ በላይነህ)

 የናይጀሪያ መንግስት ልጆቻቸውን ወደ ትምህርት ቤት ልከው በማያስተምሩ ወላጆች ላይ ክስ እንደሚመሰርትና ቅጣት እንደሚጥል ማስጠንቀቁን ቢቢሲ ዘግቧል፡፡
በናይጀሪያ ከ5 እስከ 14 አመት የዕድሜ ክልል ውስጥ የሚገኙ 10.5 ሚሊዮን ያህል ህጻናት ትምህርት እንደማይማሩ የጠቆመው ዘገባው፣ የአገሪቱ መንግስት የማይማሩ ህጻናትን ቁጥር ለመቀነስ በማሰብ ልጆቻቸውን በማያስተምሩ ወላጆች ላይ ክስ ለመመስረት መወሰኑን የአገሪቱ የትምህርት ሚኒስትር አዳሙ አዳሙ እንዳስታወቁ አመልክቷል፡፡
በአገሪቱ በርካታ ወላጆች ልጆቻቸውን ለማስተማር የሚሆን በቂ ገንዘብ ስለሌላቸው ወደ ትምህርት ቤት ከመላክ ይልቅ በጎዳና ላይ ንግድ እንደሚያሰማሯቸው የጠቆመው ዘገባው፣ ትምህርታቸውን ከማይከታተሉት የአገሪቱ ህጻናት መካከል 60 በመቶ ያህሉ የሚገኙት የአሸባሪው ቡድን ቦኮ ሃራም በሚንቀሳቀስበት የአገሪቱ ሰሜናዊ ክፍል ውስጥ እንደሆነም አመልክቷል፡፡ ዩኒሴፍ በቅርቡ ባወጣው መረጃ፤ ናይጀሪያ በአለማችን እጅግ በርካታ ቁጥር ያላቸው ከትምህርት ገበታ ውጭ የሆኑ ህጻናት ከሚገኙባቸው ቀዳሚዎቹ አገራት አንዷ ናት ማለቱንም አስታውሷል፡፡

35 በመቶ አፍሪካውያን የውሃ እጥረት ችግር ተጠቂ ናቸው

          በመላው አለም የሚገኙ 2.1 ቢሊዮን የተለያዩ አገራት ዜጎች አሁንም ድረስ ንጹህ የመጠጥ ውሃ እንደማያገኙ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ባወጣው ሪፖርት አስታውቋል፡፡
ተመድ ባለፈው ማክሰኞ ይፋ ባደረገው አለማቀፍ የውሃ ልማት ሪፖርት እንዳለው፤ በአለማችን 4 ቢሊዮን ያህል ሰዎች ለከፋ የውሃ እጥረት ተጋልጠው ይገኛሉ፡፡ የከፋ የውሃ እጥረት ያለባቸው አገራት አብዛኞቹ በአፍሪካ እንደሚገኙና በአህጉሪቱ ከ35 በመቶ በላይ የሚሆነው ህዝብ የውሃ እጥረት ችግር ሰለባ እንደሆነ የጠቆመው ሪፖርቱ፣ የአፍሪካ አገራት የህዝብ ቁጥር ከማደጉ ጋር በተያያዘ የውሃ ፍላጎት በከፍተኛ ሁኔታ እየጨመረ ቢሆንም የውሃ አቅርቦትን ግን ለማሳደግ አለመቻሉን አመልክቷል፡፡
የአፍሪካ ልማት ባንክ ያወጣውን መረጃ ጠቅሶ ቢዝነስ ኢንሳይደር እንደዘገበው፣ በአፍሪካ አጠቃላይ የውሃና የስነ-ንጽህና አቅርቦትን ለማሟላት 66 ቢሊዮን ዶላር ያህል ገንዘብ እንደሚስፈልግ ይገመታል፡፡

 - ፊንላንድ ዘንድሮም የአለማችን እጅግ ደስተኛዋ አገር ናት ተብሏል
         - ኢትዮጵያ በደስተኛነት ከ156 የአለማችን አገራት 134ኛ ደረጃን ይዛለች


         ዘ ኢኮኖሚስት ሰሞኑን ይፋ ባደረገው የ2018 የፈረንጆች አመት የአለማችን ከተሞች የዋጋ ውድነት ደረጃ ሲንጋፖር፣ ሆንግ ኮንግ እና ፓሪስ እጅግ ውድ ከተሞች በመሆን በእኩል የአንደኛ ደረጃን መያዛቸው ተዘግቧል፡፡
ዘ ኢኮኖሚስት በ133 የአለማችን ከተሞች ውስጥ የ160 አይነት ሸቀጦችን ዋጋ በማጥናት የሰራውን ግምገማ መሰረት አድርጎ ይፋ ባደረገው ሪፖርት እንዳለው፣ ላለፉት አራት ተከታታይ አመታት በአንደኛነት ደረጃ ላይ የዘለቀችው ሲንጋፖር፣ ዘንድሮም ቀዳሚነቷን ከሆንግ ኮንግና ከፓሪስ ጋር ተጋርታለች፡፡
ዙሪክ፣ ጄኔቫ፣ ኦሳካ፣ ሴኡል፣ ኮፐንሃገን፣ ኒው ዮርክ፣ ቴል አቪቭ እና ሎሳንጀለስ እንደ ቅደም ተከተላቸው ከአራተኛ እስከ አስረኛ ደረጃን የያዙ የአለማችን ውድ ከተሞች ሆነዋል፡፡ የቬንዙዌላዋ ካራካስ እጅግ አነስተኛ የዋጋ ውድነት ያላት የመጀመሪያዋ የአለማችን ከተማ ናት ያለው ሪፖርቱ፣ የሶርያዋ ደማስቆና የኡዝቤኪስታኗ ታሽኬንት ሁለተኛና ሶስተኛ ሆነው እንደሚከተሏት አመልክቷል፡፡
በአነስተኛ የዋጋ ውድነት የካዛኪስታኗ አልማቲ፣ የህንዷ ባንጋሎር፣ የፓኪስታኗ ካራቺ፣ የናይጀሪያዋ ሌጎስ፣ የአርጀንቲናዋ ቦነስ አይረስ፣ የህንዷ ቼናይ እና ሌላኛዋ የህንድ ከተማ ኒው ዴልሂ በቅደም ተከተላቸው እስከ አስረኛ ያለውን ስፍራ ይዘዋል፡፡ ዘ ኢኮኖሚስት የከተሞችን የዋጋ ውድነት ደረጃ ለማውጣት ከተጠቀመባቸው መገምገሚያ መስፈርቶች መካከል የምግብና የመጠጥ ዋጋ፣ የመኪኖች ዋጋ፣ የህክምና አገልግሎቶች ዋጋ ይገኙበታል፡፡
በተያያዘ ዜና ደግሞ የአመቱ የአለማችን አገራት የደስተኛነት ደረጃ ከሰሞኑ ይፋ የተደረገ ሲሆን፣ ፊንላንድ ዘንድሮም በአንደኛ ደረጃ ላይ ተቀምጣለች፡፡ በተባበሩት መንግስታት ድርጅት የዘላቂ ልማት መፍትሄዎች ኔትወርክ ለ7ኛ ጊዜ ይፋ ባደረገው የዘንድሮው የአለማችን አገራት የደስተኛነት ደረጃ፣ ዴንማርክ በሁለተኛነት ስትቀመጥ ኖርዌይ ትከተላለች፡፡
156 የተለያዩ የአለማችን አገራትን ባካተተው የዘንድሮው የአገራት የደስተኝነት ደረጃ ዝርዝር አይስላንድ፣ ኔዘርላንድ፣ ስዊዘርላንድ፣ ስዊድን፣ ኒው ዚላንድ፣ ካናዳና ኦስትሪያ በቅደም ተከተላቸው እስከ አስረኛ ደረጃን የያዙ ሲሆን ኢትዮጵያ በ134ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጣለች፡፡ በአመቱ ከአለማችን አገራት እጅግ ደስታ የራቃት አገር ደቡብ ሱዳን እንደሆነች የጠቆመው ሪፖርቱ፣ የማዕከላዊ አፍሪካ ሪፐብሊክ፣ አፍጋኒስታን፣ ታንዛኒያ፣ ሩዋንዳ፣ የመን፣ ማላዊ፣ ሶርያ፣ ቦትሱዋና እና ሃይቲ በቅደም ተከተላቸው እስከ አስረኛ ያለውን ደረጃ ይዘዋል፡፡
ተቋሙ የአለማችንን አገራት የደስተኛነት ደረጃ ለመገምገም ከተጠቀመባቸው መስፈርቶች መካከል የዜጎች የነፍስ ወከፍ ገቢ፣ አማካይ ዕድሜ፣ የህይወት ምርጫን የማድረግ ነጻነት፣ ለመንግስት ሙስና ያለው አመለካከት ወዘተ ይገኙበታል፡፡

ይህን ወግ፤ “we told it earlier as no one listened we shall repeat it again” ይላል ቮልቴር፡፡ እኛም ከዕለታት አንድ ቀን ብለነው ዛሬ የሚሰማ ሰው እንዳጣን ስለተገነዘብን ልንደግመው ተገደድን!
ከዕለታት አንድ ቀን ገበሬ ቀኑን ሙሉ ዘር ሲዘራ ውሎ ወደ ቤቱ እየተለመሰ ነው፡፡ ጦጢት ዛፍ አናት ላይ ሆና ገበሬው የሚዘራውን እህል፤ መቱንም፣ ፈሩንም ስታስተውል ቆይታለች፡፡
አሁን ገበሬው ወደ ቤቱ እየተመለሰ ነው፡፡ ጦጢት ሄዳ የዘራውን ሁሉ እየበረበረች እንደምትበላበት ያውቃል - ገበሬው፡፡ ጦጢትም ምንም ጥያቄ ብትጠይቀው ቀና መልስ እንደማይመልስላት ታውቃለች፡፡
ገበሬው ጦጢት ያለችበት ዛፍ ስር ደረሰና፤
“እንደምን ውልሃል ገበሬ?” ስትል ሰላምታ አቀረበች፡፡
“ደህና፡፡ አንቺስ ደህና ከረምሽ?”
“እኔ በጣም ደህና ነኝ”
ገበሬ የሚቀጥለውን ጥያቄ በመገመት መልስ አዘጋጅቷል፡፡
“ገበሬ ሆይ፤ ዛሬ ምን ዘራህ?” አለችው፡፡
ገበሬም የጦጣን ተንኮል ያውቃልና፤
“ተልባ፤ ተልባ ነው የዘራሁት”
ጦጣ የማትፈለፍለውንና የሚያሟልጫትን እህል እንደጠቀሰና፤ ተስፋ እንድትቆርጥ እንደሆነ ገባት - ጦጣ ናትና!
ጦጣ፤
“አይ ደህና፤ ወርደን እናየዋለን!” አለችው፡፡
***
“ነገሩ አልሆን ብሎ ሁኔታው ሲጠጥር፣
ጠጣሩ እንዲላላ፣ የላላውን ወጥር” ይለናል አንበሳው ገሞራው፡፡ የዱሮ ትግል ስሜት ግጥም ነው፡፡ የዛሬ መሪዎች ለዚህ አልታደሉም፡፡ ቢታደሉና በየግጥሙ ጉባኤ ቢታደሙ ደስ ባለን። ምክንያቱም ቢያንስ “እረኛ ምናለ?” ከሚል ዘይቤ ይገላግለን ነበር፡፡ ወትሮ ግጥምና ሥነ ፅሁፍ አንዱ ዕውነት የመናገሪያ መንገድ ነበር፡፡ ጃንሆይን አስቀይሞ ነበር ቢባልም፣ መንግስት መለዋወጡን ባይተውም፣ ግጥምም የራሱ የደረጃ አካሄድ አለው፡፡ ሚዛኔ አገርና ህዝብ ነውና! ከአገርና ከህዝብ መንገድ ሲወጣ ዲሞክራሲ ፌዝ ነው፡፡ ፍትህ ተራ ሙግት ነው፡፡ እኩልነት እኩል ያለመሆን ልማድ ነው፡፡ መልካም አስተዳደር፣ መልካም አስተዳዳሪ በሌለበት “የደረባ  - ደረብራባ” ጨዋታ ነው፡፡ የሰው ኃይላችንን አቅም እንመርምር! የሰው ኃይላችንን ሥነ ምግባርና መልካም ግብረገብነት እናጢን!
ስለ ንፁህ መንገዳችን በብርቱ አውርተናል፡፡ ንፁህ አለመሆናችንን ግን ልባችን ያውቀዋል! መሄዳችንን እንጂ መድረሻችንን አለማወቁ አንዱ ታላቅ እርግማናችን ነው፡፡ መታመማችንን በቅጡ ሳናውቅ ሐኪም ፍለጋ መዳከር ክፉ ልማድ ሆኖብናል፡፡
ዱሮ፤
“የእኛ ተግባር
መማር፣ መማር፣ መማር!” እንል ነበር - ሌኒን ባለው እየተመራን፡፡ ዛሬስ? የማንም መፈክር ስለሌለን ለምንምነታችን እጃችንን ሰጥተናል፡፡ ስለዚህ ብዙ ጥያቄዎች አናታችን ላይ ይንቀዋለላሉ። እንደምን?
ለምሳሌ፤
የጠቅላይ ሚኒስትሩ አካሄድ ተመቸን፤ እኛ እኛ ነን፤ ግን እሱ ተመችቶች እየገዛን ነው?
ከእሱ በኋላ (ኦህዴድ፣ ደህንነትና መከላከያ፣ እንደሆነ ሳንረሳ፤ ብጥብጥ ለምን በዛ/አሁንም የወደቁት ዛፎች ላይ ምሳር ሳናበዛ ራሳችንን እያየን ብንነጋገር፣ ወደ መፍትሄው እንቃረብ ይሆናል። አለበለዚያ በተለመደው አባዜያችን ስንረጋገም መኖራችን ነው (ነብሱን ይማረውና አሰፋ ጫቦ “ውሃ ወቀጣ!” ይለው ነበር!”)
አንድ ጊዜ ጓድ ሊቀ መንበር መንግስቱ ኃ/ማርያም “የምንለውን ብለናል፤ የምናደርገውን እንጀምር” ብለው ነበር፡፡ የወቅቱን እሳቸውን የማድነቅ ግዴታ ባይኖርብንም፣ አነጋገራቸው ግን ዕውነቱን የሚያንፀባርቅ ነበረ! ዛሬም ከንግግር አባዜ (Rhetoric) ወጥተን መሬት ብንይዝ፣ ቢያንስ “አይ መሬት ያለ ሰው?!” የሚል መሬት ያለ ሰው አይኖርብንም!
ዋናው ጉዳይ ግብረገብነታችንን ወደ ቆራጥ ተግባር እንለውጠው ነው! እርምጃ እሚያስፈልገውን አናስታምም! To satisfy all is to satisfy none! የሚለውን አባባል ለአንዲት ደቂቃም አንርሳ! (‹ሁሉንም ማርካት ማንንም አለማርካት ነው› እንደማለት ነው)
ምቀኝነት ያለባቸው አያሌ ናቸው፡፡ ቢችሉ በአካል አሊያም በመንፈስ ሊያኮላሹን የሚሹ ተዘርዝረው አያልቁም! ያም ሆኖ ሁሉም ቤት ያፈራቸው ናቸውና በጥንቃቄ መቀበል ግድና ዋና ነገር ነው፡፡ ከሀገራችን ዋና ዋና ችግሮች አንዱ፣ ወንጀል ወንጀሉን ሌሎች ላይ መላከክ ነው፡፡
“የአብዬን እከክ እምዬ ላይ ልክክ” እንዲል ማለት ነው፡፡ ወንጀለኞቹና ሴረኞቹ ሌላ ቦታ፣ ተወንጃዮቹ ሌላ ቦታ ናቸው፡፡ የሚሰጠው ሰበብም እንደዚያው፡፡ ገጣሚና ፀሐፌ ተውኔት ፀጋዬ ገብረመድህን፤
“የሚያባርረኝ ጣሊያን እንቅፋት መትቶት በሞተ፣ ጀግና ነው ብለው
አሰሩኝ እንጂ እኔስ አርበኛ አይደለሁም” የሚለን ለዚሁ ነው፡፡  

 በሞባይል ስልኮች አማካይነት በሚላኩ ቫይረሶች የሚደረጉ ጥቃቶች ቁጥር ባለፈው የፈረንጆች አመት በእጥፍ መጨመሩንና በአመቱ 100 ሺህ ያህል ሰዎች የጥቃቱ ሰለባ መሆናቸውን አንድ ጥናት አመልክቷል።
በሞባይል ስልኮች አማካይነት ቫይረሶችን በመላክ የተጠቃሚዎችን የተለያዩ የግል ሚስጥራዊ መረጃዎች የመዝረፍ ጥቃት እየተባባሰ መምጣቱን በጥናት ማረጋገጡን ካስፐርስኪ የተባለው ተቋም ሰሞኑን ባወጣው አለማቀፍ ሪፖርት አስታውቋል፡፡
በተለይ በሞባይል አማካይነት የወሲብ ድረገጾችን የሚጠቀሙ ሰዎች ለመሰል ጥቃቶች የመጋለጥ እድላቸው እጅግ ከፍተኛ መሆኑን የጠቆመው ሪፖርቱ፣ ጥቃቱን የሚሰነዝሩት ቡድኖች የግለሰቦቹን የባንክ ሚስጥሮች ጨምሮ ቁልፍ መረጃዎችን በመመንተፍ የማጭበርበር ድርጊቶችን እንደሚፈጽሙ አመልክቷል፡፡
መሰል የቫይረስ ጥቃት ሰለባ የሆኑ የሞባይል ተጠቃሚዎች የኢሜይል አድራሻዎቻቸውን ጨምሮ የተለያዩ አካውንቶቻቸውን ከፍተው መግባት ስለማይችሉ፣ ለጥቃቱ አድራሾች እስከ 150 ዶላር ያህል ለመክፈል እንደሚገደዱም ሪፖርቱ ጠቁሟል፡፡
ግለሰቦች ለመሰል ጥቃቶች ላለመጋለጥ በሞባይል ኢንተርኔት አጠቃቀማቸው ላይ ጥንቃቄ ሊያደርጉ ይገባል ያለው ሪፖርቱ፣ ትክክለኛ ያልሆኑ ድረገጾችን እንዳይከፍቱ፣ የይለፍ ቃሎችን ጨምሮ የግል መረጃዎቻቸውን ሲጠየቁ እንዳይሰጡ፣ አዳዲስ የቫይረስ መከላከያ ሶፍትዌሮችን እንዲጠቀሙ፣ እርግጠኛ ያልሆኑባቸውን ፋይሎች ዳውንሎድ እንዳያደርጉና ተመሳሳይ የይለፍ ቃሎችን ለተለያዩ አካውንቶቻቸው እንዳይጠቀሙ መክሯል፡፡

የከተማዋ 84 ቢሊየነሮች 469.7 ቢ. ዶላር ሃብት አፍርተዋል

       በፈረንጆች አመት 2019 ከአለማችን ከተሞች መካከል በርካታ ቁጥር ያላቸው ቢሊየነሮች መኖሪያ በመሆን ኒውዮርክ በአንደኛ ደረጃ ላይ መቀመጧንና በከተማዋ 84 ቢሊየነሮች እንደሚገኙ ፎርብስ መጽሄት ዘግቧል፡፡
የአሜሪካዋ ቁጥር አንድ ግዙፍ ከተማ ኒውዮርክ፣ ቴክኖሎጂና ሪልእስቴትን ጨምሮ በተለያዩ የንግድና ኢንቨስትመንት ዘርፎች ተሰማርተው የሚገኙት እነዚሁ 84 ቢሊየነሮች በድምሩ 469.7 ቢሊዮን ዶላር የተጣራ ሃብት እንዳላቸውም የጠቆመው ዘገባው፤ ይህም ቁጥር ከአውስትራሊያ አጠቃላይ የአገር ውስጥ ምርት እንደሚበልጥም አመልክቷል፡፡
የተጣራ ድምር የሃብት መጠናቸው 355.5 ቢሊዮን ዶላር እንደሚደርስ የተነገረላቸው 79 ቢሊየነሮች መኖሪያ የሆነቺው ሆንግ ኮንግ በሁለተኛ ደረጃ ላይ ስትቀመጥ፣ የሩስያዋ መዲና ሞስኮ 336.5 ቢሊዮን ዶላር ባፈሩ 71 ቢሊየነሮቿ ሶስተኛ ደረጃን ይዛለች፡፡
የቻይና መዲና ቤጂንግ በ61 ቢሊየነሮች፣ የእንግሊዟ መዲና ለንደን በ55 ቢሊየነሮች፣ የቻይናዋ ሻንጋይ በ45 ቢሊየነሮች፣ ሳንፍራንሲስኮ በ42 ቢሊየነሮች፣ ሌላኛዋ የቻይና የንግድ ከተማ ሼንዜን በ39 ቢሊየነሮች፣ የደቡብ ኮርያዋ ሴኡል በ38 ቢሊየነሮች እንዲሁም የህንዷ ሙምባይ በ37 ቢሊየነሮች እንደ ቅደም ተከተላቸው ከአራተኛ እስከ አስረኛ ያለውን ደረጃ መያዛቸውም ተነግሯል፡፡
ቻይና የበርካታ ቢሊየነሮች መቀመጫ በመሆን ከአንደኛ እስከ አስረኛ ደረጃ በተቀመጡት ከተሞች ዝርዝር ውስጥ ሶስት ከተሞቿን በማስመዝገብ ቀዳሚነቱን ይዛለች፡፡
በ2019 የፈረንጆች አመት የፎርብስ መጽሄት የአለማችን ቢሊየነሮች ዝርዝር ውስጥ ከተካተቱት 2 ሺህ 153 ቢሊየነሮች መካከል 551 ያህሉ በ10 ከተሞች ውስጥ እንደሚኖሩ የጠቆመው ዘገባው፣ እነዚህ ቢሊየነሮች ያፈሩት ጠቅላላ የተጣራ ሃብት 2.3 ትሪሊዮን ዶላር እንደሚደርስም አክሎ ገልጧል።

Page 3 of 424