Administrator

Administrator

Tuesday, 01 October 2019 10:48

የበዓለ መስቀል ታሪክ


           የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ከምታከብራቸው ዐበይትና ንዑሳን በዓላት መካከል አንዱ በዓለ መስቀል ነው:: ኦርቶዶክሳዊት ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን በወርኃ መስከረም ብቻ በዓለ መስቀልን አራት ጊዜ ታከብራለች፡፡ የመጀመሪያው ምክንያተ ክብረ በዓል፣ በኢትዮጵያ ነግሦ የነበረው ዓፄ ዳዊት ከግብፅ ንጉሥና ሊቃነጳጳሳት የተላከለትን በቅዱስ ሉቃስ እጅ የተሳለችውን ስዕለ ማርያምን፣ በወንጌላዊው ቅዱስ ዮሐንስ የተሳለውን ኩርዓተ ርእሱን፣ ሌሎች ንዋያተ ቅድሳትንና የጌታችን የመድኀኒታችን የኢየሱስ ክርስቶስን ግማደ መስቀል የግብፅና ኢትዮጵያ ድንበር ከነበረችው አስዋን ከተባለችው ቦታ ተረክቧል፡፡
ንጉሡ የያዘውን በረከት ወደ ኢትዮጵያ ሳያደርስ ስናር በተባለው ቦታ ዐረፈ፡፡ ከጊዜ በኋላ የዐፄ ዳዊት ልጅ ዳግማዊ ቆስጠንጢኖስ የተባለው ዐፄ ዘርዓ ያዕቆብ  ተቀብሎ በደብረ ብርሃን፣ በየረር፣ በመናገሻና በልዩ ልዩ ተራራማ ቦታዎች ሲዘዋወር ቆይቶ “መስቀሌን በመስቀለኛ ቦታ አኑር”  የሚል ራእይ ተገልጦለት፣ ቅዱስ መስቀሉን በወሎ ክፍለ ሀገር በአምባሰል አውራጃ በግሸን ደብረ ከርቤ አስቀምጦታል፡፡ መጋቢት ዐሥር ቀን ደብረ ብርሃን ሲገባ ብርሃን ስለወረደና ዐፄ ዳዊት ከግብፃውያን ጳጳሳትና ንጉሥ እጅ መስቀሉን የተረከቡበትን ቀን በማዘከር፣ የአድባራትና የገዳማት ሊቃውንት ልብሰ ተክህኖአቸውን ለብሰው የብር መቋሚያና ጸናጽል  ይዘው ወደ ነገሥታቱ ሔደው ተቀጸል ጽጌ እያሉ  እያሸበሸቡ ጸሎተ ወንጌል  ያደርሱ ስለነበር መስከረም ዐሥር ቀን የዓፄ መስቀል በዓል ተብሎ ይከበራል፡፡
መስቀሉ እንዴት ተገኘ?
አይሁድ መድኃኔዓለም እውር አበራ፣ ለምጽ አነጻ፣ አጋንንት አወጣ፣ ሙታንን አስነሳ፣ በሽተኞችን ፈወሰ፣ ብለው በሰይጣናዊ ቅንዓት ሰቅለው ከገደሉት በኋላ ከሙታን ተለይቶ መነሳቱ ሲገርማቸው የተሰቀለበት ቅዱስ መስቀል ዕውር ሲያበራ፣ ሙት ሲያስነሳ፣ ልዩ ልዩ ደዌያትን ሲፈውስ አይተው የክርስቶስ መስቀል እንዲቀበርና ደብዛው እንዲጠፋ 300 ዓመታት ያህል በከርሠ ምድር ቀበሩት:: አይሁድ የክርስቶስን መስቀል ለማጥፋት በጉድጓድ ጥለው የኢየሩሳሌም ነዋሪ ሁሉ ጉድፍ እንዲጥሉበት አደረጉ፡፡ ማንኛውም ቤተሰብ የቤቱን ጥራጊ እያመጣ መቃብሩ ላይ እንዲቆለል ተደርጎ ጥራጊ ሲጣልበት በመኖሩ ቦታው ኮረብታ ሆኖ ነበር:: ምንም እንኳ ለማውጣት ባይችሉ ክርስቲያኖቹ ቦታውን ያውቁት ነበር:: ከጊዜ በኋላ ጀኔራሎች በአስቫስያንና ጥጦስ ወረራ በ70 ዓ.ም ክርስቲያኖቹ ኢየሩሳሌምን ለቀው ስለወጡ መስቀሉ የተቀበረበት ቦታ ወዴት እንደሆነ ለማወቅ አልተቻለም፡፡ ዕሌኒ ንግሥት ልጇ ቆስጠንጢኖስ የክርስትና እምነት ፍቅርና ተቆርቋሪነቱ ቢኖረውም ገና አልተጠመቀም ነበርና አምኖ ተጠምቆ ወደ ክርስትና ሃይማኖት የገባልኝ እንደሆነ ወደ ኢየሩሳሌም ሄጄ የፈረሱትን አብያተ ክርስቲያናት አሳንፃለሁ፣ የተቀበረውን ቅዱስ መስቀሉን ፍለጋ አስፈላጊውን ሁሉ ራሴ አሟላለሁ ስትል ብፅዕት አድርጋ ስለነበር በአራተኛው መ/ክ/ዘ 337 ዓ.ም ከብዙ ሠራዊትና መኳንንት ጋር ሆና ወደ ኢየሩሳሌም ሄደች፡፡
ልጅዋ ቆስጠንጢኖስ ቅዱስ መስቀልን ከተቀበረበት ለማውጣት አስቦ ስለነበር፣ እናቱ ከመንፈሳዊ ሃሳቡ ጋር በመተባበሩዋና ቅዱስ መስቀልን ለማስወጣት የነበሩትን ብፅዓት ለመፈጸም በማሰብ ተደሰቱ፡፡ አስቀድማ ሂዳ መስቀል ያለበትን ስፍራ እንድታጠና ሠራዊት ገንዘብ አሲዞ ላካት፤ ዕሌኒም ኢየሩሳሌም ደርሳ ኮረብታ የሆነውን ሁሉ ብታስቆፍርም መስቀሉ ያለበትን ማግኘት አልቻለችም፡፡ የአይሁድ ሕዝብ ሁሉ የጎልጎታን ተራራ እንዲጠርጉ አዘዘች፡፡ በምንም ሁኔታ መስቀሉ ሊገኝ አልቻለም፡፡ ከነሐሴ ወር ጀምራ ምሕላ ያዘች፣ ሱባኤ ገባች፡፡ ጊዮርጊስ ወልድ አሚድ ዕሌኒ ንግሥት ወደ ኢየሩሳሌም ሄዳ ኤጲስ ቆጶስ አባ መቃርስን አገኘችውና መስቀሉ የተቀበረበትን ስፍራ ጠየቀችው፡፡ አባ መቃርስም፤ ከሃዲዎቹ በላይ ብዙ አፈር አፍሰውበታል፣ አፈሩም ትልቅ ተራራ አስከ መሆን ደርሷል ብሎ አስረዳት ይላል፡፡ ኪራኮስ የተባለም ሽማግሌ ወደ ንግሥቲቱ ቀርቦ መስቀሉ ያለበት ስፍራ ቀራንዮ መሆኑን አባቴ ነግሮኛል፣ ተራራው ያ ነው፡፡ ብሎ ጎልጎታን አመልክቷል:: በያዘችው ሱባኤ መልአከ እግዚአብሔር ቅዱስ ሚካኤል ተገልጦ መስቀሉን በእጣን ጢስ ታገኚዋለሽ ብሎ ነግሮአት ስለነበር ኅሊናዋ አልተጠራጠረም፡፡
የመላእኩንና የሽማግሌውን ቃል መሠረት አድርጋ በምድረ ይሁዳና ኢየሩሳሌም የነበሩትን ሕዝብ በጎልጎታ የሚደመር እንጨት እየያዛችሁ ኑ ብላ አዘዘቻቸው፡፡ መስከረም 16 ቀን ከየመንደራቸው እንጨት እየያዙ በጎለጎታ ተራራ ላይ ተደመሩ:: የተደመሩትንም እንጨቶች በእሳት አስለኮሰች፡፡ ብዙ ጊዜም የዕጣኑ ጢስ በተአምራት ከላይ ወደ ታች ተመልሶ መስቀሉ በተቀበረበት ሥፍራ ላይ ተተክሎ ታየ፡፡ የኢትዮጵያ ሊቅ ቅዱስ ያሬድ፤ ዕጣን የመስቀልን ሥፍራ አመለከተ፣ ጢስም ለመስቀሉ ሰገደ እያለ የዘመረው ለዚህ ነው፡፡ /ምዕራፍ ዘአርያም/ ንግሥት ዕሌኒ የዕጣን ጢስ ያመለከተውን ስፍራ ወዲያው መስከረም 16 ቀን ማስቆፈር ጀመረች:: በብዙ ድካም በብዙ ጥረት በተፋጠነ ቁፋሮ መስቀሉ መጋቢት 10 ቀን ተገኘ፡፡
ንግሥት ዕሌኒ የጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ መስቀልና ሁለቱ ወንወበዴዎች ጥጦስና ዳክርስ የተሰቀሉባቸው መስቀሎች በተገኘ ጊዜ፣ ከእነዚህ ሁለቱ መስቀሎች ጌታችን የተሰቀለበትን ቅዱስ መስቀል በምን አውቀዋለሁ ብላ ለኤጲስ ቆጶስ አባ መቃርስን ጠየቀችው፡፡ አባ መቃርስም የጌታ መስቀል እንደ ልማዱ ሙት ላይ ሲያኖሩት ሙት ያስነሳልና በዚህ ለይተሽ ታውቂዋለሽ ብሎ ምልክት ነገራት፡፡ ወዲያው የጌታ መስቀል ሙት ላይ ቢያኖሩት ሙት ማስነሳቱ፣ ደዌ ቢያቀርቡለት ፈወሰ፡፡ ይህ የጌታችን የኢየሱስ መስቀል ነው ብለው አመኑ፡፡ መስቀል እንዲው ችቦ አብርተው አበባ ይዘው እንዲህ አበራ፣ እንዲህም አበበ አብቦም ፍሬ ክብርን አፈራ እያሉ አሸበሸቡ፡፡
የምስራችንም የቆስጠንጢኖስ ዙፋን እስከነበረበት ቆስጠንጢንያ ድረስ አስተላለፈ:: ከኢየሩሳሌም እስከ ቆስጠንጢኖስ ድረስ አስተላለፈ:: ከኢየሩሳሌም እስከ ቆስጠንጢኖስ ድረስ የነበሩ ሕዝቦች፣ ችቦ በማብራት በየደጁ ተሰብስቦ የደመራ እሳት ወጋገን በማሳየት አበባ ይዞ በመዘመር እልል በማለት ደስታውን በሕብረት ገለጡ፡፡
ዕሌኒ ንግሥት የጌታን መስቀል በማግኘቷ ስለተደሰተች፣ ጌታ በተወለደበት ቤቴልሔም፣ ጌታ በተቀበረበት ጎለጎታ ላይ አብያተ ክርስቲያናት ማሳነጽ ጀመረች፡፡ በዕንቍ በወርቅ በብር አስጌጠች አሠራች፡፡ ቆስጠንጢኖስም በገንዘብና በንዋየ ቅድሳት ረዳት፡፡ ቅዳሴ ቤተክርስቲያኑ መስከረም 17 ቀን የእስክንድርያ፣ የአንጾኪያ፣ የቆስጥንጥንያ ሊቃነ ጳጳሳት፣ ኤጵስ ቆጶሳት መጥተው በዋዜማው መስቀል 16 ቀን ባረኩ፡፡ ቅዳሴ ቤቱንም አከበሩ:: መስቀል ጥንዓ ይዘው ቅዱሳት መካናት ሁሉ ዞሩ ሥርዓተ ዑደት አደረጉ፡፡ የዕጣን ጢስ አመልክቶ ቁፈራ የተጀመረበትና ቅዳሴ  ቤቱ የተከበረበት አንድ ዕለት ሆነ፤ በዚህም ዕለት ሆነ፤ በዚያም ዕለት የዓለም ሕዝብ ክርስቲያን በኢየሩሳሌም እየተሰበሰቡ በዓሉን በድምቀት ያከብሩት ነበር:: ይህም መስቀል በኢየሩሳሌም ካስቀመጠችው በኋላ ዘረፋና ምርኮ አጋጥሟታል፡፡
ኢየሩሳሌም በየጊዜው ከጦርነት ከምርኮ ያላረፈች ሃገር በመሆኗ ቅዱስ መስቀልም በአሕዛብ እጅ እየተማረከ፣ ካንዱ ወዳንዱ መዘዋወሩ አልቀረም ነበር፡፡ የክርስቲያን ነገሥታትም በዚህ ነገር እየተናደዱ እየተቆጡ ጦራቸውን መስቀል ወደ ሔደበት ቦታ ሁሉ ከማዝመት አልተገዙም፡፡ ከዚህም በዋናነት የሚጠቀሰው የሮም ንጉሥ ሕርቃል ነው፡፡ ሕርቃል በተንባላት ተማርኮ ወደ ፋርስ /ኢራቅ/ የሔደውን መስቀል በጦርነት አስመልሷል:: የመስቀል ዘመቻና ጦርነት እየተባለ ብዙ ክርስቲያን ደም ፈሶበታል፡፡
ደመራ
ደመረ፣ ጨመረ፣ አንድ አደረገ፤ ከሚለው የግእዝ ቃል የተወረሰ ሲሆን መቀላቀልን፣ መገናኘትን፣ መሰብሰብን፣ መጣመርን፣ መዋሐድን በአጠቃላይ ሱታፌን፣ አንድነትንና ኅብረትን ያመለክታል፡፡ የጌታችን ቅዱስ መስቀል በማያምኑበት አይሁድ ለሦስት መቶ ዓመታት ያህል እንዳይገኝ ተደርጎ ከተቀበረ በኋላ በዕሌኒ ንግሥት ፍለጋ በደመራው የዕጣን ጢስ ስግደት የተደበቀበት ስፍራ ተለይቶ መስከረም 17 ቀን ቁፋሮ ተጀምሮ መጋቢት 10 ቀን ከተቀበረበት ወጥቷል፡፡ ቅዱስ መስቀሉ በተገኘበት ቦታም በንጉሥ ቆስጠንጢኖስ ዕብነ መሠረት ተቀምጦ መስከረም 16 ቀን ቅዳሴ ቤቱ ተከብሯል፤ ስለሆነም ደመራ ዕንጨቶች የሚደመሩበት የበዓለ መስቀል ዋዜማ ነው፡፡
(መስከረም 26, 2016
BY AMDETEWAHDO)

 ከዕለታት አንድ ቀን አንድ ባልና ሚስት ነበሩ፡፡ አንድ ትንሽ ልጅ ነበራቸው:: በአብዛኛው ልጃቸውን ሲያስፈራሩ፡-
‹‹ዋ! ለጅቡ ነው የምንሰጥህ!›› ይሉታል፡፡
ጅብ ከውጪ ሆኖ ያዳምጣል፡፡
እናትና አባት ልጃቸውን አባብለው፣ አረጋግተው አስተኙት፡፡
ቆይተው አያ ጅቦ መጣ፡፡
‹‹እንዴት ነው የልጁን ነገር ምን ወሰናችሁ?››
ቤተሰብ ልጁን አቅፎ ለጥ ብሏል፡፡ ማንም የቱን እንደሚጠይቅ አያውቅም::
አያ ጅቦ ነገሩ ሁሉ ግራ ይገባዋል፡፡ ቢጠብቅ ቢጠብቅ ልጁን አይጥሉትም::
ሲቸግረው፤
‹‹ኧረ ጎበዝ፤ የልጁን ነገር ምን ወሰናችሁ?››
ቤተሰቡ ሁሉ በር ዘጋግቶ ለጥ ብሏል፡፡
አያ ጅቦም ‹‹አዬ ሰውን ማመን?›› እያለ ወደ ጫካው ሄደ፡፡
***
ተስፋ የምናደርገው፣ የምንመኘው ሁሉ ይፈፀምልናል ማለት አይደለም፡፡ ይሆናል ያልነው ሳይሆን፣ አይሆንም ያልነው ሊሆን ይችላል፡፡ ይህን ክስተት መቀልበስም ላይሳካ ይችላል፡፡ ከበደ ሚካኤል ያገራችን ዕውቅ ደራሲ፡-
አለ አንዳንድ ነገር
አለ አንዳንድ ነገር
በዚህ ቢሉት በዚያ ከመሆን የማይቀር
የሚሉት ለዚያ ሳይሆን አይቀርም፡፡
ተስፋ መቁረጥ የሌለብን ለዚህ ነው፡፡ አገር በአንድ ጀምበር አትቀናም፡፡ አብዬ ዘርጋው የከርሞ ሰው ዋናው ገፀ ባህሪ፤
“…ተስፋዬ እንደጉም መንጥቃ
ምኞቴ እንደጉድፍ ወድቃ
የወንድሜን ልጆች እንኳ ለርስታቸው ሳላበቃ
የኔ ነገር በቃ በቃ…”
የሚለን ለዚህ ነው፡፡
በዚህ የመስቀል በዓል የሚበራው ችቦ ሁሉ ቀናችንን ያፈካልን ዘንድ ልባችን እንደ ደመራው እናብራ! እንደችቦው እናፍካው፡፡ ብርሃን ፀጋ ነው! ብርሃን የብሩህ ነገ ምልክት ነው!
የመስከረም ፀሐይ ፍንትው ብላ ስትወጣና፣ ፀሐፌ ተውኔት መንግሥቱ ለማ እንደሚሉት “አደይ ተከናንባ ስትስቅ መሬት” በሚሉት ግጥማቸው፡-
“…ማን ያውቃል እንዳለው ለድንጋይስ ቋንቋ
ዛፍ፤ ለሚቆረጥ ዛፍ እንዳለው ጠበቃ
ማን ያውቃል?
የመስቀል ወፍና የአደይ አበባ
ቀጠሮ እንዳላቸው መስከረም ሲጠባ
ማን ያውቃል?...”
ይላሉ፡፡
አዲስ ዓመት ሲመጣ አዲስ ዕቅድ ማቀድ፣ አዲስ ህልም ማለም፣ አዲስ ነገን ማየት የብዙሃን አስተሳሰብ ገጽታ ነው፡፡ በየዓመቱ የምንገልፀው ገጽ አለን፡፡ የምናገኘው ገጽም አለን፡፡ ዋናው ልባችንን ንፁህ ማድረግ ነው!
እስቲ ዘንድሮ ልባችንን ንፁህ አድርገን እንነሳ!
ዕውነትን ካልደፈርን ውሸት ይወረናል፡፡ ፀሐፊው እንዳለው “ዕውነት የጉዞ ጫማዋን እስክታጠልቅ ውሸት ዓለምን ዞራ ትጨርሳለች፡፡” ዕውነቱ ይሄው ነው፡፡ “እንኳን ለብርሃነ መስቀሉ አደረሳችሁ” የምንለው እንደው የዓመት አመል ሆኖብን አይደለም፡፡ ብርሃን የፍቅርና የተስፋ ማፀህያ ስለሆነ እንጂ!
ይህ የመስቀል በዓል ለክርስትና አማኞች የተስፋ፣
የመልካም ምኞት፣
የመፈቃቀር፣
ከክፉ ሃሳብ የፀዳ፣
አገርን የሚያለመልም፣
የህዝብን መንፈስ የሚያድስ፣
የዘራነውን የሚያስቅም፣ የወለድነውን የሚያስም እንዲሆን በልባችን ደግ በኩል እንመኝ!
ዓመቱን የተባረከ ያድርግልን!

የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያንን ጥያቄዎች ለማስመለስ የተመሠረተው የተለያዩ ማህበራት ኮሚቴ በ10 ቀናት ውስጥ ከስድስት ክልሎችና ከሁለቱ የከተማ አስተዳደሮች ጋር ያደረገው ውይይት መልካም ምላሽ የተገኘበት መሆኑን ጠቁሞ፤ በአንድ ወር ጊዜ ውስጥ አብዛኞቹ የቤተክርስቲያኒቱ ጥያቄዎች ምላሽ ያገኛሉ ተብሎ እንደሚጠበቅ አስታውቋል፡፡
ኮሚቴው በ10 መሰረታዊ የቤተ ክርስቲያኒቱና አማኒያኑ ጥያቄዎች ላይ አተኩሮ ከአማራ፣ ከደቡብ፣ ሶማሌ፣ ሃረር፣ ቤኒሻንጉል፣ ኦሮሚያ፣ ድሬደዋና አዲስ አበባ አስተዳደርና ክልሎች ፕሬዚዳንቶችና ም/ፕሬዚዳንቶች እንዲሁም አስተዳዳሪዎች ጋር ፍሬያማና ቀና ውይይት ማድረጉን ለአዲስ አድማስ ያስታወቁት የኮሚቴው ሰብሳቢ ቀሲስ ሙሉቀን ብርሃኑ፤ እንደየ አካባቢዎቹና ጥያቄዎቹ ሁኔታ ችግሮች የሚፈቱበት ቀነ ገደብ መቀመጡን አመልክተዋል፡፡ በቀጣይም የእነዚህን ምላሾች አፈጻጸም በአንክሮ እየተከታተለ በየ15 ቀኑ ለሕዝብ ያሳውቃል ብለዋል - ቀሲስ ሙሉቀን፡፡
ለጥያቄዎቹ ምላሽ ለመስጠትም ከ10 ቀናት ጀምሮ የረጅም ጊዜ ቀነ ገደቦች የተሰጠ ሲሆን አብዛኞቹ ጥያቄዎች ግን በቀጣይ አንድ ወር ውስጥ እንዲመለሱ መግባባት ላይ መደረሱን ለማወቅ ተችሏል፡፡
እስከ ጥቅምት 30 ድረስ በጣም በርካታ ጉዳዮች መፍትሔ ያገኛሉ ተብሎ እንደሚጠበቅ የተናገሩት የኮሚቴው ሰብሳቢ፤ ረጅም ጊዜ የተሰጣቸውንም አካሄዳቸውን ገምግመን ሂደቱን ለሕዝብ እናሳውቃለን፤ ሂደቱ አርኪ ካልሆነ ጥቅምት 30 የተያዘው ሰላማዊ ሰልፍ በእቅዱ መሰረት ይካሄዳል ብለዋል፡፡
ባለፉት 10 ቀናት መግባባት ተደርሶባቸው ተግባራዊ ምላሽ እየተሰጠባቸው ካሉ ጉዳዮች መካከልም በደቡብ ክልል የሲዳማ ዞን የተቃጠሉ አብያተ ክርስቲያናትና የምዕመናን ቤቶችን መልሶ የመገንባት ስራ መጀመሩ ለአብነት ተጠቅሷል፡፡
በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር የተነጠቁ ይዞታዎችን የመመለስና የይዞታ ማረጋገጫ ሰነድ መስጠት መጀመሩም ታውቋል፡፡ ኮሚቴው ከባለስልጣናት ጋር ከመከረባቸው ጉዳዮች መካከል በጥቃት ሕይወታቸውን ላጡ ካህናትና ምዕመናን እንዲሁም ለተቃጠሉና ለተዘረፉ አብያተ ክርስቲያናት ካሳ እንዲከፈል የሚለው ዋነኛው ጥያቄ ሲሆን በሃይማኖታቸው ምክንያት ከቦታቸውና ከስራቸው የተፈናቀሉ ወደነበሩበት እንዲመለሱ፣ ቤተ ክርስቲያኒቱንና እምነቱን ለበቀላዊ ጥቃት እያነሳሱ ያሉ ሀሰተኛ ትርክቶች እንዲታረሙ፣ በቤተ ክርስቲያኒቱና ምዕመኖቿ ላይ ጥፋት ያወጁና ያስተባበሩ ባለሥልጣናት፣ ግለሰቦችና ቡድኖች በሕግ እንዲጠየቁ እንዲሁም ጥቃት እንዲቆም በመጠየቃቸው የታሰሩ ኦርቶዶክሳውያን በአፋጣኝ እንዲፈቱ የሚሉት ይገኙበታል፡፡ በተጨማሪም የተነጠቁ የቤተ ክርስቲያን ይዞታዎች እንዲመለሱ፣ ለአዲስ አብያተ ክርስቲያናት መትከያ፣ ለመካነ መቃብር፣ ለባህረ ጥምቀትና መስቀል ደመራ ማክበሪያ የሚውሉ ቦታዎች በሕግ እንዲሰጡም ተጠይቋል፡፡  በተለያዩ አህጉረ ስብከት የሚገኙና የተወረሱ የቤተ ክርስቲያኒቱ ቤቶችና ሕንጻዎች እንዲመለሱ፣ ለቤተ ክርስቲያኒቱ ይዞታዎች የይዞታ ማረጋገጫ ሰነድ እንዲሰጥ እንዲሁም በከፍተኛ የትምህርት ተቋማት የሚማሩ ኦርቶዶክሳውያንን የእምነት ነጻነት የሚጋፉ ጫናዎች እንዲቆሙ የሚሉት ጥያቄዎቹ ቀርበዋል፡። ከዚሁ ጋር በተያያዘ ባለፉት ሁለት ሳምንታት በአማራ ክልል የተለያዩ ከተሞች ሰላማዊ ሰልፎች መደረጋቸው የሚታወቅ ሲሆን ሰልፈኞቹ ለጥያቄያችን ደጋፊ ናቸው  ሲሉ የኮሚቴው ሰብሳቢ ለአዲስ አድማስ ተናግረዋል፡፡    


 በዘንድሮ አመት ወደ ከፍተኛ የመንግስት የትምህርት ተቋማት የሚገቡ ተማሪዎችና ወላጆቻቸው የዩኒቨርስቲ ግቢ ደህንነት አጠባበቅ ኃላፊነት መውሰጃ ውል እንደሚፈርሙ የትምህርት ሚኒስቴር አስታውቋል፡፡
ሚኒስቴሩ ያሠራጨው የተማሪዎችና የግቢ ደህንነት አጠባበቅ ስርአት ኃላፊነት መውሰጃ ውሉ ዋነኛ አላማው የተማሪዎችና የተቋማቱን ሠላምና ደህንነት ማስጠበቅ መሆኑ ተገልጿል፡፡
ተማሪዎች ግዴታቸውን እንዲወጡና መብታቸው እንዲጠበቅ ዩኒቨርስቲው፣ ተማሪዎች፣ ወላጆች እና የተማሩበት ወረዳ ት/ፅ/ቤት ኃላፊነት እንዲወስዱ የሚያስገድድ ውል ነው የተዘጋጀው ተብሏል፡፡
ተማሪዎችም ሆኑ ወላጆች ኃላፊነታቸው ሳይወጡ በዩኒቨርስቲ ውስጥ ለሚያደርሱት ችግርም ሆነ ጥፋት ራሳቸው ወይም ወላጆቻቸው (አሳዳጊዎች) ኃላፊነት መውሰድን ውሉ ያስገድዳል፡፡
በዚህ የውል ፎርም ላይ ተማሪዎች የሚገቡት የውል ግዴታ “በተመደብኩበት ተቋም በሠላማዊ መንገድ ትምህርቴን ለመማርና ከሌሎች የዩኒቨርስቲው ተማሪዎች ጋር በጋራና በአንድነት ተግባብቼ ለመኖር፣ በዩኒቨርስቲው ሃብትና ንብረት ላይ ችግር እንዳይፈጠር በምችለው ሁሉ የበኩሌን ለመወጣት፣ ችግሮች ሲከሰቱ ለሚመለከተው አካል መረጃ ለመስጠትና የራሴንና የግቢውን ደህንነት ለመጠበቅ ቃል እየገባሁ፣ ችግሮች ሲያጋጥሙ ለሚመለከተው አካል በበሰለ አግባብ በማቅረብ መፍትሔ የምሰጥ፣ በምንም ሁከትና አመጽ የማልሳተፍ መሆኑ ሳረጋግጥ፤ ይህ ሳይሆን ቀርቶ ለሚፈጠረው ችግር ህጋዊ እርምጃ ዩኒቨርስቲው ሊወስድ የሚችል መሆኑን በመረዳት ለሚጠፋው ሁሉ በኃላፊነት የምጠየቅ መሆኔን በፊርማዬ አረጋግጣለሁ” ይላል፡፡
ወላጆች ወይም አሳዳጊዎች እንዲሞሉት የተዘጋጀው ውል ደግሞ “ልጄ በዩኒቨርስቲ ቆይታው መልካም ስብዕና ኖሮት ህግና ደንብን በማክበር እንዲማር በዩኒቨርስቲ ውስጥ በማንኛውም መነሻ በሚፈጠሩ ግጭቶችና ጥፋቶች በግልም ይሁን በቡድን እንዳይሳተፍ፣ ተባባሪም እንዳይሆንና በዩኒቨርስቲው የተማሪዎች የዲሲፒሊን መመሪያም ሆነ በሌሎች አካዳሚያዊና አስተዳደራዊ ህጐችና ደንቦች ተገዥ እንዲሆን የመከርኩ ሲሆን፤ ነገር ግን ከዚህ በመውጣት ልጄ በጥፋቶች ተሳታፊና ተባባሪ በመሆን ለሚያደርሰው ጥፋትና ጉዳት ለሚወሰድበት እርምጃ በህግ ተጠያቂ እንዲሆን ያስገነዘብኩ መሆኑን በፊርማዬ አረጋግጣለሁ” ይላል፡፡
ይህ የውል ግዴታ ተማሪው የሚገኝበት የወረዳ ትምህርት ጽ/ቤትም የሚገባ ሲሆን፤ ተማሪውን ስለ መልካም ስነ ምግባር፣ በዩኒቨርስቲ ስለሚኖረው ኃላፊነትና ዲስፒሊን ማስገንዘቢያ ስልጠና መስጠቱን አረጋግጦ፣ በግጭቶችና ጥፋቶች ተሣታፊ ወይም ተባባሪ እንዳይሆን ተማሪውን ማሰልጠኑን፣ ይህን ችግር ከፈጠረም ወላጆቹ/አሳዳጊዎቹና እሱ ተጠያቂ መሆኑን ማስገንዘቡን በማመልከት ውሉን ይፈርማል፡፡
ዩኒቨርስቲው በበኩሉ፤ የተማሪውን ደህንነትና ሠላም ለመጠበቅ እንዲሁም ተማሪዎችን ያለ አድልኦ ለማገልገል በውሉ ግዴታ እንደሚገባ ለመረዳት ተችሏል፡፡
ተማሪዎች ወደየተመደቡበት ዩኒቨርስቲ ሲጓዙ በእነሱ፣ በወላጆቻቸውና በወረዳው ትምህርት ጽ/ቤት የተፈረመውን የውል ቅጂ ይዘው መቅረብም ይጠበቅባቸዋል ተብሏል፡፡

የተባበሩት መንግሥታት የሰብዓዊ ድጋፍና ድንገተኛ አደጋዎች አስተባባሪ ጽ/ቤት፤ በግጭት ምክንያት ተፈናቅለው ለነበሩና ወደ ቀዬአቸው ለተመለሱ ኢትዮጵያውያን አለማቀፉ ሕብረተሰብ ድጋፍ እንዲያደርግ ጥሪ አቀረበ፡፡
ከሰሞኑ በኢትዮጵያ የግጭት ተፈናቃዮች የሚገኙባቸውን ቦታዎች የጎበኙት የጽ/ቤቱ ሃላፊ ማርክ ሎውስክ፤ “ወደቀያቸው የተመለሱ ተፈናቃዮችን ማቋቋም የኢትዮጵያ መንግሥት ብቻውን የሚወጣው ጉዳይ አይደለም፣ ከፍተኛ ሰብዓዊ ቀውስ ከመፈጠሩ በፊት አለማቀፉ ሕብረተሰብ የተጠናከረ ድጋፍ ማድረግ አለበት” ብለዋል፡፡
የጽ/ቤቱ ኃላፊ እንደገለፁት፤ ወደ ቀያቸው የተመለሱ ተፈናቃዮች በክረምቱ ወራት የግብርና ሥራ ባለማከናወናቸው ቀጣዩን አመት ሙሉ እርዳታ ጠባቂ ሆነው ይቆያሉ፡፡
3 ሚሊዮን ከሚጠጉት ተፈናቃዮች በተጨማሪም አገሪቱ 8.5 ሚሊዮን ዜጎቿ በቀጣዩ ዓመት ሙሉ የምግብ፣ መጠለያ፣ ሕክምና፣ አልባሳት እርዳታ ፈላጊ ናቸው ብሏል - ጽ/ቤቱ፡፡
‹‹ኢትዮጵያ ዘርፈ ብዙ ውስብስብ ቀውሶችን እየተጋፈጠች ትገኛለች›› ያሉት የጽ/ቤቱ ኃላፊ፤ ከእነዚህም መካከል ድርቅ፣ ጎርፍ፣ የበሽታ መስፋፋትና የብሄር ግጭቶችን በመጥቀስ  የኢትዮጵያ መንግሥት እየተጋፈጣቸው ያሉትን እነዚህን ተግዳሮቶች አለማቀፉ ማህበረሰብ ተረድቶ አስፈላጊውን ድጋፍ እንዲያደርግ ጥሪ አቅርበዋል፡፡  

  የአለማችን ስደተኞች ቁጥር ባለፉት አስር አመታት የ23 በመቶ ጭማሪ ማሳየቱን የገለጸው የተባበሩት መንግስታት ድርጅት በአሁኑ ወቅት በመላው አለም የስደት ህይወትን በመግፋት ላይ የሚገኙ ሰዎች ቁጥር 272 ሚሊዮን መድረሱንና ከአለማችን ህዝብ 3.5 በመቶው ስደተኛ መሆኑን አስታውቋል፡፡
ተመድ ባለፈው ማክሰኞ ባወጣው አለማቀፍ ሪፖርት እንዳለው፣ ባለፉት አስር አመታት የስደተኞች ቁጥር በ51 ሚሊዮን የጨመረ ሲሆን በፈረንጆች አመት 2019 በአውሮፓ 82 ሚሊዮን፣ በሰሜን አሜሪካ 59 ሚሊዮን በሰሜን አሜሪካና ምዕራብ እስያ አገራት ደግሞ በተመሳሳይ 49 ሚሊዮን ያህል ሰዎች የስደት ህይወትን በመግፋት ላይ እንደሚገኙ ለማረጋገጥ ተችሏል፡፡
ከአለማችን 272 ሚሊዮን ስደተኞች መካከል ግማሽ ያህሉ በአስር አገራት ውስጥ እንደሚኖሩ የጠቆመው የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የኢኮኖሚና ማህበራዊ ጉዳዮች ክፍል ሪፖርት፣ 51 ሚሊዮን ስደተኞች የሚኖሩባት አሜሪካ ብዛት ያላቸው ስደተኞችን በማስተናገድ ቀዳሚነቱን እንደምትይዝ አመልክቷል፡፡
ጀርመንና ሳዑዲ አረቢያ እያንዳንዳቸው 13 ሚሊዮን ስደተኞችን በማስተናገድ የሁለተኛ ደረጃን ሲይዙ፣ ሩስያ በ12 ሚሊዮን፣ እንግሊዝ በ10 ሚሊዮን እንዲሁም የተባበሩት አረብ ኤሜሬትስ በ9 ሚሊዮን ስደተኞች እስከ አምስተኛ ያለውን ደረጃ ይዘዋል፡፡
ብዙ ዜጎቿ የተሰደዱባት ቀዳሚዋ የአለማችን አገር ህንድ ናት ያለው ሪፖርቱ፣ 18 ሚሊዮን ህንዳውያን አገራቸውን ጥለው በመሰደድ በሌሎች አገራት ኑሯቸውን እየገፉ እንደሚገኙም አመልክቷል፡፡
ሜክሲኮ በ12 ሚሊዮን፣ ቻይና በ11 ሚሊዮን፣ ሩስያ በ10 ሚሊዮን፣ ሶርያ በ8 ሚሊዮን ዜጎች ስደት ብዛት ያላቸው ዜጎች ወደሌሎች አገራት ተሰድደውባቸዋል ተብለው በሪፖርቱ ከሁለተኛ እስከ አምስተኛ የተቀመጡ አገራት ናቸው፡፡
በአሁኑ ሰዓት ከአለማችን የህዝብ ቁጥር እድገት ይልቅ የአለማችን ስደተኞች ቁጥር እድገት ብልጫ እንዳለው የገለጸው ሪፖርቱ፣ በአመቱ በስደት ላይ ከሚገኙት 272 ሚሊዮን ስደተኞች መካከል 48 በመቶው ሴቶች መሆናቸውንም አክሎ አስታውቋል፡

 የአለማችንን ዩኒቨርሲቲዎች በተለያዩ መስፈርቶች በማወዳደር በየአመቱ ደረጃ የሚሰጠው ታይምስ ሃየር ኢጁኬሽን የተባለው ተቋም ከሰሞኑም የ2020 ምርጥ ዩኒቨርሲቲዎችን ዝርዝር ይፋ ያደረገ ሲሆን ባለፉት ሶስት ተከታታይ አመታት በ1ኛ ደረጃ ላይ የዘለቀው የእንግሊዙ ኦክስፎርድ ዘንድሮም ክብሩን አስጠብቋል፡፡
የአሜሪካው ካሊፎርኒያ ኢንስቲቲዩት ኦፍ ቴክኖሎጂ የአመቱ ምርጥ ሁለተኛ የአለማችን ዩኒቨርሲቲ ሲባል፣ አምና ሁለተኛ የነበረው የእንግሊዙ ዩኒቨርሲቲ ኦፍ ካምብሪጅ ዘንድሮ ወደ ሶስተኛ ደረጃ ዝቅ ብሏል፡፡
በአመቱ የአለማችን ምርጥ ዩኒቨርሲቲዎች ዝርዝር ውስጥ ከአራተኛ እስከ ዘጠነኛ ያለውን ደረጃ የያዙት የአሜሪካዎቹ ስታንፎርድ፣ ማሳቹሴትስ ኢንስቲቲዩት ኦፍ ቴክኖሎጂ፣ ፕሪንስተን፣ ሃርቫርድ፣ የል እና ዩኒቨርሲቲ ኦፍ ቺካጎ ዩኒቨርሲቲዎች ሲሆኑ፣ የእንግሊዙ ኢምፔሪያል ኮሌጅ ኦፍ ለንደን በ10ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጧል፡፡
በ13ኛ ደረጃ ላይ ከተቀመጠው የስዊዘርላንዱ ኢቲኢች ዙሪክ በስተቀር ከአንደኛ እስከ ሃያኛ ያለውን ደረጃ የያዙት ሁሉም ዩኒቨርሲቲዎች የእንግሊዝና የአሜሪካ መሆናቸውንም ተቋሙ ባወጣው አመታዊ ሪፖርቱ አስታውቋል፡፡
ከአንደኛ እስከ 200ኛ ባለው ደረጃ ውስጥ ከተካተቱት ዩኒቨርሲቲዎች መካከል ግማሽ ያህሉ የአውሮፓ አገራት ዩኒቨርሲቲዎች ሲሆኑ፣ አሜሪካ 60 ያህል ዩኒቨርሲቲዎችን ማካተት መቻሏ፣ የደቡብ አፍሪካዎቹ ዩኒቨርሲቲ ኦፍ ኬፕታውንና ዩኒቨርሲቲ ኦፍ ዊትዋተርሳንድ እስከ 200 ባለው ደረጃ የተካተቱ ብቸኛ ሁለት የአፍሪካ ዩኒቨርሲቲዎች መሆናቸውም ተነግሯል፡፡
በዘንድሮው የአለማችን ምርጥ ዩኒቨርሲቲዎች ዝርዝር ውስጥ በ92 የተለያዩ አገራት ውስጥ የሚገኙ 1ሺህ 400 ያህል ዩኒቨርሲቲዎች የተካተቱ ሲሆን፣ ተቋሙ ዩኒቨርሲቲዎችን ለማወዳደርና ደረጃ ለመስጠት ከማስተማር፣ ከምርምርና ከእውቀት ሽግግር ጋር ተያያዥ የሆኑ 13 ያህል የብቃትና ጥራት መመዘኛ መስፈርቶችን መጠቀሙን አስታውቋል፡፡


 በብራዚል በየቀኑ ቢያንስ 180 የአስገድዶ መድፈር ወንጀሎች ይፈጸማሉ

              አሜሪካ በኩባ ባስገነባችው ግዙፉ የጓንታናሞ ቤይ እስር ቤት ውስጥ 40 እስረኞች ብቻ እንደሚገኙና አገሪቱ ጥበቃን ጨምሮ ለእነዚሁ እስረኞች በአመት ከ540 ሚሊዮን ዶላር በላይ ወጪ እንደምታደርግ ብሉምበርግ ዘግቧል፡፡
አሜሪካ የመስከረም 11 የሽብር ጥቃትን ተከትሎ እጅግ አደገኛ ያለቻቸውን አሸባሪዎች ለማሰር ስትል ባቋቋመችው የጓንታናሞ ቤይ እስር ቤት ውስጥ ለሚገኙት 40 ያህል እስረኞች ጥበቃ፣ ህክምና፣ የህግ ባለሙያዎች ድጋፍ ወዘተ በ2018 ብቻ ለእያንዳንዳቸው 13 ሚሊዮን ዶላር ያህል ወጪ ማድረጓን ነው ዘገባው ያመለከተው፡፡
የአሜሪካ መንግስት እጅግ የሰለጠኑ 1 ሺህ 800 የልዩ ሃይል ጥበቃ ወታደሮችን በማሰማራት 40ዎቹን እስረኞች ሌት ተቀን እንደሚያስጠብቅ የጠቆመው ዘገባው፣ ለእነዚሁ ወታደሮች ቀለብና የተለያዩ ወጪዎች የሚወጣው ገንዘብም እጅግ ከፍተኛ እንደሆነ አመልክቷል፡፡
እስከ 770 ያህል የሌሎች አገራት ዜጎች ታስረበውበት እንደነበር የሚነገርለት ጓንታናሞ ከ720 የሚበልጡት በቡሽና በኦባማ አስተዳደር ዘመን መተፋታቸውንና በአሁኑ ሰዓት 40 ወንድ እስረኞች ብቻ መቅረታቸውንም ዘገባው አክሎ ገልጧል፡፡
በሌላ በኩል ደግሞ በብራዚል በየቀኑ ቢያንስ 180 ያህል የአስገድዶ መድፈር ወንጀሎች እንደሚፈጸሙ የአገሪቱ መንግስት ከሰሞኑ ባወጣው የህዝቦች ደህንነት ብሔራዊ ሪፖርቱ አስታውቋል፡፡
በአገሪቱ ባለፈው የፈረንጆች አመት 2018 ብቻ ከ66 ሺህ በላይ የወሲባዊ ጥቃት ድርጊቶች መፈጸማቸውን የጠቆመው ሪፖርቱ ጥቃቱ ከተፈጸመባቸው መካከል 54 በመቶ ያህሉ ዕድሜያቸው ከ13 አመት በታች የሆነ ስለመሆናቸውም አመልክቷል፡፡
በአመቱ መሰል ጥቃቶች ከተፈጸሙባቸው ብራዚላውያን መካከል 82 በመቶ ያህሉ ሴቶች እንደሆኑና ከእነዚህ መካከልም ጥቃት እንደተፈጸመባቸው ለፖሊስ ያመለከቱት 7.5 በመቶው ያህል እንደነበሩ ተነግሯል፡፡

 የተመሰረተበትን 5ኛ አመት ዛሬ የሚያከብረው ንስር ማይክሮ ፋይናንስ አ/ማ፣ ባለፉት አምስት አመታት ከ450 ሚሊዮን ብር በላይ ለስራ ፈጣሪዎች ማበደሩን አስታወቀ፡፡
በወጣት የፋይናንስና ኢኮኖሚ ባለሙያዎች የተመሰረተው ተቋሙ፤ በባንኮችም ሆነ በሌሎች የማይክሮ ፋይናንስ ተቋማት የማይሸፈኑ የብድር አገልግሎቶችን ለሚፈልጉ የሕብረተሰብ ክፍሎች አገልግሎት ሲሰጥ መቆየቱንና በዚህም ውጤታማ ተግባር ማከናወኑን ገልጿል፡፡
ልዩ አነስተኛ የብድር ፍላጎት ያላቸውን የሕብረተሰብ ክፍሎች ተደራሽ የሚያደርገው ‹‹ንስር››፤ ተማሪዎችን ማዕከል ያደረገና ዝቅተኛ የወለድ መጠን ያለው የላፕቶፕ መግዣ ብድር ሲሰጥ መቆየቱ ተጠቁሟል፡፡
ተቋሙ ብድር ለሚፈልጉ የሕብረተሰብ ክፍሎች ጥያቄውን ባቀረቡ ከ3 እስከ 5 ቀን ባለው ጊዜ ውስጥ የሚሰጥ ሲሆን እስካሁን ካበደረው ገንዘብ 95 በመቶ የሚሆነውን ተበዳሪዎች ‹‹አትርፈንበታል›› ብለው መመለሳቸውን አስታውቋል፡፡
በ215 ባለአክሲዮን ወጣቶች በሁለተኛ የተቋቋመው ንስር ማክሮፋይናንስ፤ ወደ 1 ሺህ 8 መቶ ያህል የሚጠጉ ተበዳሪዎች እንዲሁም 3 ሺህ 2 መቶ ቆጣቢዎች በድምሩ 5 ሺህ ደንበኞች ያሉት ሲሆን ለቆጣቢዎች በአመት እስከ 12 በመቶ ወለድ እንደሚከፍል ለማወቅ ተችሏል፡፡
ተቋሙ ስራ በጀመረ አመቱ ወደ ትርፋማነት መሸጋገሩን፣ በአሁኑ ወቅት 70 ሰራተኞች እንዳሉትና በቅርቡ 6ኛ ቅርንጫፉን ለመክፈት ዝግጅት እያደረገ መሆኑ ተገልጿል፡፡ በቀጣይም የሞባይል ባንኪንግ፣ ኤቲኤም ካርድ፣ ኢንተርኔት ባንኪንግና ሌሎች በዘመናዊ ቴክኖሎጂዎች የተደገፉ አገልግሎቶችን ለመስጠት እቅድ መያዙም ተገልጿል፡፡


             “ከብረው ይቆዩኝ ከብረው
ባመት ወንድ ልጅ ወልደው!
አምሣ ጥገቶች አሥረው…!”
ከዕለታት አንድ ቀን አንድ አሳማ፤ በጐች በብዛት ወደተሰማሩበት የግጦሽ መስክ ጐራ ይላል::  እረኛው “ምን ሊያደርግ መጣ” በሚል ጥርጣሬ ያስተውለዋል፡፡ አሳማው ወደ በጐቹ ለመቀላቀል ይሞክራል፡፡ እረኛው ያደፍጥ ያደፍጥና ፈጥኖ ተጠግቶ አሳማውን ይይዘዋል፡፡ ከዚያም፤
“ለምን መጣህ?” ብሎ ይጠይቀዋል፡፡
አሳማውም፤
“ከበጐች ልመሳሰል” ሲል ይመልሳል፡፡
“ተመሳስለህስ?”
“እንደ በጐች ልኖር”
“ኖረህስ?”
“እንደ በጐች እንድታኖረኝ!?”
“አንተን እንኳን ለዚህ አልፈልግህም አያ አሳማ”
“እንግዲያ እንዴት እንድኖር ትፈልጋለህ?”
“አይ፤ ኑሮው ይቅርብህና ወደ ተገቢው ቦታ ብወስድህ ነው የሚሻለው፡፡” ብሎ፤ እየጐተተ ወደ እንስሳ ማረጃው ቦታ ይዞት ሊሄድ ይጐትተዋል፡፡
አሳማው፤ መወራጨት፣ መንፈራገጥ፣ ማጓራት መጮህ ይጀምራል፡፡
ይሄኔ ከበጐቹ መካከል አንዱ ብቅ ይልና፤
“አያ አሳማ?” አለ በለጋስ ጥያቄ ቅላፄ፡፡
“አቤት” አለ አያ አሳማ፡፡
“ምንድነው እንደዚህ  የሚያስጮህህ?  እኛ  ሁላችንም ’ኮ  በጌታችን  እየተጐተትን  ወደ  ሌላ  ቦታ  እንወሰዳለን፡፡”
“ነው፡፡ ግን የእኔ ይለያል” አለ አሳማ፡፡
“እንዴት?” አለ በጉ፡፡
“አይ አያ በግ፣ የሁለታችን ለየቅል ነው!”
“እኮ እንዴት?”
“ጌታህ አንተን የሚፈልግህ ከቆዳህ ሱፍ ለመሥራት ነው፡፡ እኔን የሚፈልገኝ ግን ለሥጋዬ ነው - ጠብሶ ሊበላኝ”
አያ አሳማ፤ እንደፈራው እየተጐተተ ሄደ፡፡
***
በአዲሱ ዓመት ከእንዲህ ያለ ምርጫ ይሰውረን፡፡ ለጥብስ ይሁን ለሱፍ፣ ዞሮ ዞሮ መታረድ ላይቀር ምርጫውን በቅናት መልክ ከማሰብ ይሰውረን፡፡ አራጁንም መሆን ታራጁንም መሆን በፖለቲካ ሥርዓት ውስጥ አሰቃቂ ነው፡፡
“አውራ ዶሮ ጮኾ መንጋቱን ነገረኝ
ዛሬ ማታ ላርደው ቀጠሮ ነበረኝ”
እንዳለው አንዱ የእኛ ገጣሚ፤ የታራጅና አራጅ ምፀት የምንነጋገርበት እንዳይሆን አዲሱ ዓመት ልቡን ይስጠን፡፡ አዲሱን ዓመት የእኩልነት ያድርግልን!
“ይገብር ካላችሁ ዝንጀሮም ይገብር
የንጉሥ አይደለም ወይ የሚጭረው ምድር”  የምንልበት ዘመን ይሁንልን!
“ከብረው ይቆዩኝ ከብረው
ባመት ወንድ ልጅ ወልደው
አምሣ ጥገቶች ወልደው…”
ስንባል ሞቅ የሚለን፣ ከጭንቅ የሚገላግለን የአዎንታዊነት ምርቃት እንዲሆንልን እንጽና፣ እንጽናና፡፡
የአቦ - ሰጡኝ ሳይሆን የትግል ዓመት እንዲሆንልን ልብና ልቡናውን ይስጠን!
የችግር ማውሪያ ሳይሆን የመፍትሔ መፈለጊያ ዘመን እንዲሆንልን አንጐሉን ይስጠን!
የመለያያ ሳይሆን የመዋሃጃ፣ የመተሳሰቢያ ዘመን እንዲሆን በጐ አመለካከቱን አያጨልምብን!
ዕድሜ የጊዜ ሳይሆን፤ የመጠንከር  አቅም - የመገንባት፣ እርምጃችንን የማትባት ይሆንልን ዘንድ እርዳታው አይለየን፡፡
ሽቅብ እየተመነደግን እንጂ ቁልቁል እያደግን እንዳንሄድ፣ ድላችንን አስተማማኝ ያድርግልን፡፡
ፀሐፊዎቹ እንዳሉን፤
“አንድ ግዙፍ የብርቱካን ዛፍ እናስብ፡፡ በስሎ የተንዠረገገ ብዙ ብርቱካን አለው፡፡ ወደ ታች፣ በሰው ቁመት ያሉትን ብርቱካኖች በብዛት ለቀምኳቸው፡፡ ከዚያ በላይ ያሉትን ለመቅጠፍ ቁመት አጠረኝ፡፡ ከዚህ አንፃር ሲታይ የብርቱካን እጥረት አለ ልል ነው፡፡ ከጥቂት ጊዜ በኋላ ግን አንድ አዋቂ ሰው አንድ ቴክኖሎጂ ፈጠረ፤ መሰላል የሚባል፡፡ ወደ ማይደረሱት ብርቱካኖች መድረሻዬን አበጀልኝ:: ችግሬ ተቃለለ፡፡ ቴክኖሎጂ ወደ ኃይል ምንጭ መዳረሻ/ ማግኛ ስርዓት ነው፡፡ ያኔ እጥረት ያልነው ነገር፣ አሁን በሽ - በሽ፤ ነው ያሰኘናል፡፡” (“አበንዳንስ”፤ በፒተር ዲያማንዲስ እና ስቲቨን ኮትለር)
ስለ ዕጥረትና ስለ ዕጦት የምናስብበት ዓመት እንዳይሆን መሰላሉን የሚሰጠን አዋቂ ይዘዝልን፡፡
በሁሉም ዘርፍ ለድል ያብቃን፡፡
የጀመርነው  ለውጥም ይቅናን፡፡ ኑሮም ይታደገን!
በጐ እንድንመኝ፣ በጐ እንድናገኝ፤ በጐ እጅ ይስጠን!
“አይቀጭጭ  ትልማችን፣ አይራብ ህልማችን!
አይሙት ሐሞታችን፣ አይቃዥ ርዕያችን!
አይንጠፍ ጓዳችን፣ አትምከን ላማችን!
አይክሳ ቀናችን፣ አይላም ጉልበታችን!!
ከሁሉም ከሁሉም አይጥፋ ሻማችን!”
ብለን የምንመኝበትን የህይወት ፀጋ አይንሳን!!
በአንድ ወቅት ታዋቂው የእስፖርት ሰው ይድነቃቸው ተሰማ፣ ሱዳን ከእግር ኳሱ አምባ ጠፍታ ከርማ ወደ ሜዳ ስትመለስ ያሳየችውን ድንቅ እርምጃ በተመለከተ የሰጡት አስተያየት፤ ማስገንዘቢያ፣ ማስጠንቀቂያና የእግር ኳሱን ሂደት ማሳያ ነው፡፡ ለኢትዮጵያ ደግሞ ዋና ማሳሰቢያ ነው!
“ቆመን ጠበቅናቸው ጥለውን አለፉ!” ነበር ያሉት፡፡ ከዚህ ይሰውረን!
እንደ አዲስ ዓመት ምላሽ “ከብረው ይቆዩን ከብረው” የምንባባልበት እንዲሆን እንመኛለን”
መልካም አዲስ ዓመት!!
(ከአዘጋጁ፡- ከላይ የቀረበው የዛሬ 6 ዓመት በአዲስ ዓመት መባቻ ላይ በአዲስ አድማስ ድረ-ገጽ የወጣ ሲሆን ለ”ትውስታ አድማስ” መርጠነዋል፡፡ ሴፕተምበር 13፣2013 )

Page 12 of 456