Administrator

Administrator

Saturday, 17 August 2019 14:21

የቀልድ ጥግ


         ሚስት፡- አዲሱ ጎረቤታችን፣ ሁልጊዜ ወደ ሥራው ሲሄድ፣ ሚስቱን ይስማታል፡፡ አንተስ ለምን እንደዛ አታደርግም?
 ባል፡- እንዴት? ጭራሽ አላውቃትም እኮ!
* * * * * *
ሚስት፡- ውዴ፤ ያንን ጣጤ ታየዋለህ?--- ባል፡- እ --- ማነው እሱ?
ሚስት፡- የዛሬ 10 ዓመት ካልተጋባን ብሎኝ፣
ዞር በል ያልኩት ሰው ነው፡፡
ባል፡- ለዚህ ነዋ እስከ ዛሬ በደስታ የሚጠጣው!

Saturday, 17 August 2019 14:19

የፖለቲካ ጥግ

 (ስለ መንግስት)

• የአብዛኞቹ መንግስታት መሰረት ፍርሃት ነው፡፡
ጆን አዳምስ
• መንግስታት በገበያው ውስጥ ጣልቃ መግባት የለባቸውም፡፡
ፍራንክ ቫርጎ
• ሕዝብ መንግስትን መፍራት የለበትም፤ መንግስት ነው ሕዝቡን መፍራት ያለበት፡፡
አላን ሙር
• የትኛው ነው ምርጥ መንግስት? ራሳችንን ማስተዳደር የሚያስተምረን፡፡
ጆሃን ዎልፍጋንግ ቮን ጎተ
• መጥፎ መንግስታት ሁሌም ይዋሻሉ፤ እውነቱን መናገር ሃቀኝነትና ድፍረትን ይጠይቃልና፡፡
ሜህሜት ሙራት አይልዳን
• እንድትዋሽ የምትፈልግ ከሆነ፣ መንግስት የሚለውን አምነህ ተቀበል፡፡
ስቲቨን ማጊ
• የማለም ነፃነት፣ በመንግስት ገና አልተወሰደም፡፡
ኦሾ
• ዜጎች ስህተት ውስጥ እንዳይወድቁ መጠበቅ የመንግስት ሥራ አይደለም፤ መንግስት ስህተት ውስጥ እንዳይገባ መጠበቅ የዜጎች ሥራ ነው፡፡
ዳኛ ሮበርት ጃክሰን
• አገሩን የሚወድ ሰው ተግባር፣ አገሩን ከመንግስት መጠበቅ ነው፡፡
ቶማስ ፓይኔ
• መንግስት እኛ ነን፣ እኛ ነን መንግስት ማለት - እናንተ እና እኔ፡፡
ቲዎዶር ሩስቬልት
• ለመንግስት ገንዘብና ሥልጣን መስጠት፣ ለታዳጊ ልጆች ውስኪና የመኪና ቁልፍ እንደ መስጠት ነው፡፡
ፒ.ጄ. ኦ’ሮዩርኬ
• ሁሉም በመንግስት ገበታ ላይ መቅረብ ይፈልጋል፤ ማንም ግን ምግቡን ማሰናዳት አይፈልግም፡፡
ዌርነር ፊንክ
• ሕዝብ እውነቱን ይወቀው፤ ያኔ አገሪቱ ሰላም ትሆናለች፡፡
አብርሃም ሊንከን

 የኢቦላ ቫይረስ ተጠቂዎችን 90 በመቶ እንደሚያድን የተነገረለትና ባለፈው ማክሰኞ በዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ ይፋ የተደረገው አዲሱ የኢቦላ መድሃኒት፣ በቫይረሱ ተጠቅተው በማዕከል ውስጥ የነበሩ እናትና ልጅን ሙሉ ለሙሉ መፈወሱን ሮይተርስ ዘግቧል፡፡
የአለም የጤና ድርጅት ረቡዕ ዕለት ይፋ ያደረገውን መረጃ ጠቅሶ ዘገባው እንዳለው፣ በኢቦላ ቫይረስ ተጠቅተው ጎማ በተባለው አካባቢ በህክምና ማዕከል የነበሩና በአዲሱ መድሃኒት ህክምና የተደረገላቸው ሁለት የአገሪቱ ዜጎች ሙሉ ለሙሉ ተፈውሰው ከቤተሰቦቻቸው ጋር ተቀላቅለዋል፡፡
ኤምኤቢ114 የተባለውና በአሜሪካ ሳይንቲስቶች የተሰራው አዲሱ የኢቦላ መድሃኒት ውጤታማ መሆኑ መረጋገጡን ተከትሎ፣ በቫይረሱ የተጠቁ ሌሎች ሰዎችን በአፋጣኝ ለማከም ርብርብ እየተደረገ እንደሚገኝም ዘገባው አመልክቷል፡፡ በአዲሱ መድሃኒት ከህመማቸው የተፈወሱት እናትና ልጅ፣ መድሃኒቱ በተሰጣቸው በአጭር ጊዜ ውስጥ ድነው ወደ ቤታቸው መመለሳቸውን የጠቆመው ዘገባው፤ ተስፋ ቆርጠው የነበሩ ቤተሰቦቻቸውና የአካባቢው ነዋሪዎች በደስታ ደማቅ አቀባበል እንዳደረጉላቸውም ገልጧል፡፡
የአዲሱ መድሃኒት መገኘት በኢቦላ ሳቢያ ወደ ከፋ የጤና ቀውስ ልትገባ ከጫፍ ደርሳ ለነበረችው ዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ ብቻ ሳይሆን ለአጎራባች አገራትም ትልቅ የምስራች መሆኑን የጠቆመው ዘገባው፤ኢቦላ ባለፉት 12 ወራት ጊዜ ውስጥ በኮንጎ ከ1 ሺህ 900 በላይ ሰዎችን ለሞት መዳረጉንም አስታውሷል፡፡

 በ2019 የፈረንጆች አመት አማካይ አለማቀፍ የዋጋ ግሽበት 3.6 በመቶ መድረሱን የጠቆመው ወርልድ ኢኮኖሚክ ፎረም፤ ቬንዙዌላ ከአለማችን አገራት እጅግ ከፍተኛው የሆነውን የ282 ሺህ 973 በመቶ የዋጋ ግሽበት ማስመዝገቧን ሰሞኑን ባወጣው መረጃ አስታውቋል፡፡
በተመሳሳይ ጊዜ ከአለማችን አገራት ሁለተኛውን እጅግ ከፍተኛ የዋጋ ግሽበት ያስመዘገበችው ዚምባቡዌ መሆኗን የጠቆመው የድርጅቱ ሪፖርት፤ በመጋቢት ወር የአገሪቱ የዋጋ ግሽበት 176 በመቶ ያህል ደርሶ እንደነበር አመልክቷል፡፡
ደቡብ ሱዳን በ56 በመቶ፣ አርጀንቲና በ56 በመቶ፣ ኢራን በ50.4 በመቶ፣ ሱዳን በ48 በመቶ፣ ላይቤሪያ በ23.3 በመቶ፣ ሃይቲ በ18 በመቶ፣ ሴራሊዮን በ17.46 በመቶ፣ አንጎላ በ17 በመቶ የዋጋ ግሽበት እንደ ቅደም ተከተላቸው፣ ከሶስተኛ እስከ አስረኛ ያለውን ደረጃ መያዛቸውንም ሪፖርቱ ጠቁሟል፡፡

  ታዋቂው የፈረንሳይ የመኪና አምራች ኩባንያ ቡጋቲ፣ እያመረታት የምትገኘውና ገና ተሰርታ ያላለቀችው ላ ቮይቸር ኖሬ የተሰኘችዋ የአለማችን እጅግ ውዷ መኪና፤ 18.68 ሚሊዮን ዶላር መሸጧን ሲኤንቢኒውስ ዘግቧል፡፡
1ሺህ 500 የፈረስ ጉልበት ያላትን ይህቺን እጅግ ዘመናዊ የቅንጦት መኪና፣ ክብረወሰን ባስመዘገበ ውድ ዋጋ የገዛው ግለሰብ ማንነት ይፋ ባይደረግም፣ አንዳንድ ውስጥ አዋቂዎች ግን የአለማችን የእግር ኳስ ኮከብ ክርስቲያኖ ሮናልዶ ሳይሆን አይቀርም ማለታቸውን ዘገባው አመልክቷል፡፡ ግለሰቡ በልዩ ሁኔታ የተመረተችዋን ብቸኛ መኪና በእጁ ለማስገባት ክፍያውን ቢፈጽምም መኪናዋን ለመረከብ ግን ሁለት አመት ከመንፈቅ ያህል ጊዜ መጠበቅ እንደሚኖርበት ኩባንያው ባወጣው መግለጫ አስታውቋል፡፡


          በ2019 የፈረንጆች አመት በተጠቃሚዎች ቁጥርና በብዛት በመጎብኘት ቀዳሚነትን ከያዙ የአለማችን ምርጥ 100 ድረገጾች መካከል ጎግል፣ የአንደኛነት ደረጃን መያዙን ቴክኒውስ ዘግቧል፡፡ ሲሚላርዌብ የተሰኘው አለማቀፍ ተቋም ሰሞኑን ባወጣው የአመቱ ምርጥ 100 ድረገጾች ሪፖርት መሰረት፤ ጎግል በአመቱ፣ በየወሩ፣ በአማካይ 60.49 ቢሊዮን ጊዜ ተጎብኝቷል፡፡
በየወሩ በአማካይ 24.31 ቢሊዮን ጊዜ እንደተጎበኘ የተነገረለት ዩቲዩብ በበኩሉ፤ በአመቱ የምርጥ ድረገጾች ዝርዝር ውስጥ የሁለተኛነት ደረጃን ሲይዝ፣ ፌስቡክ 19.98 ቢሊዮን ጊዜ ያህል በመጎብኘት በሶስተኛ ደረጃ ላይ ተቀምጧል፡፡
ባኢዱ የተሰኘው የቻይና ድረገጽ 9.77 ቢሊዮን፣ ዊኪፔዲያ 4.69 ቢሊዮን፣ ትዊተር 3.92 ቢሊዮን፣ ያሁ 3.74 ቢሊዮን፣ ፓርንሃብ 3.36 ቢሊዮን፣ ኢንስታግራም 3.21 ቢሊዮን፣ ኤክስቪዲዮስ 3.19 ቢሊዮን ጊዜያት በመጎብኘት እንደ ቅደም ተከተላቸው፣ ከአራተኛ እስከ አስረኛ ያለውን ደረጃ የያዙ ድረገጾች መሆናቸውንም ዘገባው አመልክቷል፡፡
በዝርዝሩ ውስጥ የተካተቱት 100 ድረገጾች ባለፈው ሰኔ ወር ብቻ በድምሩ 206 ቢሊዮን ጊዜ ያህል መጎብኘታቸውን የጠቆመው ዘገባው፤ በአመቱ የአለማችን ምርጥ 100 ድረገጾች ዝርዝር ውስጥ ለመካተት በአንድ ወር ጊዜ ውስጥ ቢያንስ ለ350 ሚሊዮን ጊዜያት ያህል በተጠቃሚዎች መጎብኘት እንዳለበት መነገሩን ገልጧል፡፡
ከአመቱ የአለማችን 100 ምርጥ ድረገጾች መካከል 60 ያህሉ የአሜሪካ ኩባንያዎች መሆናቸውን የጠቆመው ዘገባው፤15ቱ የቻይና ኩባንያዎች መሆናቸውንም አክሎ ገልጧል፡፡

 የቀድሞው የዚምባቡዌ ፕሬዚዳንት ሮበርት ሙጋቤ፣የአገሪቱ ጀግኖች አስከሬን በክብር በሚያርፍበት የብሔራዊ ጀግኖችና ሰማዕታት የመቃብር ስፍራ እንዳትቀብሩኝ ሲሉ መናዘዛቸውን ኦል አፍሪካን ኒውስ ዘግቧል፡፡
በሲንጋፖር በሚገኝ ሆስፒታል ህክምናቸውን በመከታተል ላይ የሚገኙት የ95 አመቱ ሮበርት ሙጋቤ፤ሰሞኑን ለቤተሰቦቻቸው ባስተላለፉት የኑዛዜ ቃል፣ ፓርቲያቸው ዛኑ ፒኤፍ፣ ከዚህ ቀደም እንደሚያደርገው ሁሉ፣ እሳቸው ከዚህ አለም በሞት ሲለዩ፣ የክብር የቀብር ስነስርዓት እንዳያደርግላቸውና በጀግኖች የመቃብር ስፍራ እንዳይቀበሩ መናዘዛቸውን ዘገባው ጠቁሟል፡፡
ሙጋቤ የወቅቱን የአገሪቱ ፕሬዚዳንት ኤመርሰን ምናንግዋን ስም በመጥቀስ፣”ከአስከሬኔ ፊት ቆሞ የይምሰል ክብር በመስጠት፣ የግል ዝናውን እንዲያጎለብትብኝ አልፈልግም” ማለታቸውንም ዘገባው አመልክቷል፡፡
ቤተሰቦቻቸውን ጠቅሶ ዘገባው እንዳለው፤ ሙጋቤ አስከሬናቸው ሞሾናላንድ ዌስት ዲስትሪክት በተባለው የአገሪቱ አውራጃ ውስጥ  በሚገኘው የእናታቸው የመቃብር ስፍራ እንዲያርፍ ኑዛዜ ፈጽመዋል፡፡
ሙጋቤን ላለማስቀየምና በኤመርሰን ምናንግዋ መንግስት ላይ ያላቸውን ኩርፊያ ለማረሳሳት በሚል ሙሉ ወጪያቸውን በመሸፈን ሙጋቤን  በማሳከም ላይ የሚገኙት የመንግስት ባለስልጣናት፤ ሙጋቤ በብሔራዊ ጀግና ክብር አልቀበርም ብለው መናዘዛቸውን ከሰሙ በኋላ  ክፉኛ መደናገጣቸውንም ዘገባው አመልክቷል፡፡

 ነዋሪነታችን ኒውዮርክ በአሜሪካ ሲሆን፣ መንግስት ያወጣውን ምቹ የኢንቨስትመንት ፖሊሲ በማሰብ፣ ከልጅነት እስከ እውቀት ያፈራነው ሀብታችንን፤ እውቀታችንን፤ ጉልበታችንንና ጊዜያችንን በአገራችን ላይ ኢንቨስት አድርገን፣ የተለያዩ ስራዎችን በመስራት ለብዙ ዜጎች የስራ እድል ፈጥረን እንገኛለን፡፡
ከኢንቨስትመንታችን አንዱ፣ በቢሾፍቱ ከተማ የሚገኘው ‹‹ጌት እሸት ዲተርጀንት ማምረቻና ማሸጊያ ኃላ/የተ/የግል ማህበር›› ነው፡፡ የድርጅቱን ማኔጅመንት እንስራላችሁ በሚል፣ በደላላ አማካይነት በውቀቱ ታደሰ የሚባል ግለሰብ ቢመጣም፣ በውሉ መሰረት ባለመፈጸሙ ድርጅቱን ለቆ ወጥቶ ነበር፡፡
ሆኖም ምንም ገንዘብ ሳይኖረው፣ የጌት እሸት ዲተርጀንት ማምረቻና ማሸጊያን ኃላ/የተ/የግል ማህበርን ሼር ሙሉ በሙሉ ሽጡልን የሚል ጥያቄ መጣ፡፡ በ22.5 ሚሊዮን ብር ሂሳብ የሽያጭ እና ግዥ የሚል ውል ራሳቸው አዘጋጅተው ምንም ገንዘብ ሳይከፍሉን፣ ወደፊት እከፍላለን፣ ለባንክ የሚከፈለውንም እዳ እንሸፍናለን በማለት በእምነት ተፈራርመን ነበር፡፡
ነገር ግን በውሉ መሰረት ሊፈጽሙልን ባለመቻላቸው ለፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ክስ አቀረብን፡፡ ጉዳዩ በፍ/ቤት እየታየ እያለ፣ እኛ ወደ ውጭ አገር በሄድንበት ጊዜ፣ ከበውቀቱ ታደሰ ጋር በቡድን ተደራጅተው የሚንቀሳቀሱ ግለሰቦች፣ ጉዳዩን ለማየት ስልጣን ለሌለው የቢሾፍቱ ከተማ ወረዳ ፍርድ ቤት ‹‹ሁከት ይወገድልኝ›› የሚል ሀሰተኛ ክስ በማቅረብ እኔ እንድታሰር ሴራ ጀመሩ፡፡ 8290 ካሬ ሜትር ቦታ በካርታ ቁጥር 83/27፣ በቀን 1996 ዓ.ም የተሰጠ ሆኖ እያለ፣ ከዚህ አጠገብ የሚገኝ፣ በካርታ ቁጥር 83/6፣ በቀን 1983 ዓ.ም በተሰጠ 3015 ካሬ ሜትር ቦታ በመጠቀም ነው የሀሰት ክስ ያቀነባበሩት፡፡ ሀሰተኛውን ክስ በመጠቀም፣ ትዕዛዝ እንዲጻፍላቸው፣ ካደረጉ በኋላ የግል ፋብሪካዬን ይጠብቁ የነበሩትን ሰራተኞች በሀይል በማባረር፤ የሁለቱን ግቢዎች አጥር አፍርሰው በማቀላቀል፣ በግቢ ውስጥ የነበረ ከፍተኛ ዋጋ ያላቸው ንብረቶችን በሙሉ በራሳቸው ስልጣን በመቆጣጠር፣ ሌላ አዲስ የጥበቃ ድርጅትም በመቅጠር ንብረቶቼን ለ6 ዓመታት ይዘዋል፡፡
ይህም ብቻ አይደለም የቢፋ ኢትዮጵያ ኃላ/የተ/የግል ማኅበር የተሰኘ ከኦስትሪያ ኩባንያ ጋር በጋራ የተቋቋመ 3ኛ ፋብሪካችን፣ በመብራት ሃይል እጥረት ችግር፣ ከአጠገቡ ካለው የግል ፋብሪካዬ መብራት ስቦ ሲሰራ ቢቆይም፣ በውቀቱ ታደሰ ያቧደናቸው ግለሰቦች መብራት በማቋረጥ ከ3 ዓመት በላይ የፋብሪካ ስራ እንዲቋረጥ አድርገዋል፡፡
እኛም ስልጣን የሌለው የወረዳው ፍርድ ቤት የሰጠው ትእዛዝም ቢሆንም፤ የሚመለከተው የጌት እሸት ዲተርጀንት ማምረቻና ማሸጊያ ኃላ/የተ/የግል ማኅበርን እንጂ የኢንጅነር ጌታቸው እሸቱን በ3015 ካሬ ሜትር ላይ የዋለውን የግል ፋብሪካዬን ስላልሆነ፣ ፖሊሶች ከሕግ አግባብ ውጪ ንብረታችንን አሳልፈው ለሌላ ግለሰቦች ሰጥተውብናል በሚል የተፈጸመውን ስህተት እንዲያርሙና ንብረቴን እንዲመልሱልኝ፣ ለኦሮሚያ ፖሊስ ኮሚሽን አቤቱታ አቅርበን፣ በቢሾፍቱ ከተማ ፖሊስ እንዲጣራ ትእዛዝ ተሰጥቶ ነበር፡፡ ጉዳዩን ለመከታተል ከአዲስ አበባ ወደ ቢሾፍቱ በምሄድበት ጊዜ ስልጣን የሌለው የወረዳው ፍርድ ቤት በሰጠው የእስር ማዘዣ መሰረት፤ የፍርድ ቤት ትእዛዝ ነው በሚል ያሬድ ቤተክርስቲያን አጠገብ ስደርስ የላንቻ ፖሊሶች መኪናዬን አስቁመው ‹‹የፍርድ ቤት ትዕዛዝ ስለሆነ ወደ ላንቻ ፖሊስ ጣቢያ ሂድ ይሉኛል እኔም ምን ስላጠፋሁ ነው?›› ብዬ ስከራከራቸው፤ የፌዴራል ፖሊሶችን ጠርተው፣ ከመኪናዬ አስገድደው እንድወርድ ተደርጎ በአደባባይ ሕዝብ እያየ በላንቻ ፖሊስና በፌደራል ፖሊስ ታጅቤ፣ በእግሬ ላንቻ ፖሊስ ጣቢያ ከተወሰድኩ በኋላ ‹‹ጉዳዩ ቢሾፍቱ ፖሊስ ጣቢያ ያዘዘው ስለሆነ ወደ ቢሾፍቱ ፖሊስ ጣቢያ ሂድ›› ተብዬ በፖሊስ ታጅቤ፣ ለቢሾፍቱ ፖሊስ ጣቢያ አስረክበውኝ ለአንድ ቀን ከታሰርኩ በኋላ በማግስቱ በፍርድ ቤት ትእዛዝ በብር 5000 ዋስ ተለቀኩ፡፡
ይህም ድርጊት ከሕግ አግባብ ውጭ የተፈጸመ መሆኑን ለሚመለከታቸው መስሪያ ቤቶች አመልክተን፤ አቤቱታችን በኦሮሚያ ፍትህ ቢሮ ሲታይ ቆይቶ፣ ፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ከሚታየው ጉዳይ ጋር የተያያዘ ስለሆነ፣ የፍ/ቤቱ ጉዳይ ውሳኔ ከተሰጠ በኋላ አቤቱታው የሚታይ ነው ተባለ፡፡
በውቀቱ ታደሰም ‹‹በ3015 ካሬ ሜትር ላይ ያለውን የግል ፋብሪካዬን ሸጠናል ብላችሁ ካልፈረማችሁልኝ፣ እየዋሸሁ አሳስራችኋለሁ›› በማለት በእኔና በባለቤቴ ላይ ሲዝትብንና ሲያስፈራራን ነበር፣ እሱና ያቧደናቸው ግለሰቦች፣ የተለያዩ የሀሰት ወንጀሎችን እየፈጠሩ እንድታሰር በማድረግ አሰቃይተውኛል፡፡ ከውጭ አገር ህክምና ወደ አገሬ ስመለስ፣ ኤርፖርት ላይ ተይዤ እንድታሰርም አደርገዋል፡፡ ከአንድ አመት በላይ ከአገር እንዳልወጣ አሳግደውኛል፡፡ ባለቤቴ ጉዳዩን እንዳትከታተል የሀሰት ወንጀል እየከሰሱ ለማሳሰር በፖሊስ ብዙ እያሳደዷት ነበር፡፡
ይህንኑ ጠቅሰን ክስ ስናቀርብ፣ የኛን ክስ ተቀባይነት የለውም በሚል ውድቅ እየተደረገ፤ እኔና ሰራተኞች ስራ እንዳንሰራ፣ እኔና ቤተሰቤ ለ6 ዓመታት ጊዜአችንን ፍርድ ቤት በመመላለስ በከፍተኛ ስቃይና እንግልት ስናሳልፍ፣ በዚሁ የሕግ ጥሰትና ግፍ ምክንያት በብስጭት ታምሜ፣ በውጭ አገር በተከታታይ ህክምና ላይ እገኛለሁ፡፡
የሽያጭ ውሉን በተመለከተ በፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ክስ ቀርቦ እየታየ እያለ፣ የበውቀቱ ታደሰ ቡድን በጎን የምስራቅ ሸዋ ዞን ከፍተኛ ፍርድ ቤትን በመጠቀም፣ የፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት የሰጠው እግድ ተሽሮ፣ የታገዱት ንብረቶች ስም እንዲዞርለት አስወስኗል፡፡ ይሄን በተንኮል የተገኘ ውሳኔ በመቃወም በይግባኝ አቤት ብለን፣ የኦሮሚያ ጠቅላይ ፍርድ ቤት በመዝገብ ቁጥር 189908 06/09/2007 በሰጠው ውሳኔ ተሽሯል፡፡
ነገር ግን፣ እነኝህ ግለሰቦች ህግ ሊገዛቸው አልቻለም፡፡ የፌዴራል ከፍተኛው ፍርድ ቤት ክስ የቀረበባቸው ንብረቶች፣ እንዳይሸጡ እንዳይለወጡ በኮ/መ/ቁ153204 በ03/11/2006 የተሰጠውን የፍርድ ቤት እግድ በመጣስ፣ በራሳቸው ስልጣን በግቢ ውስጥ ያሉ ቤቶችን አፍርሰው፣ ሌሎችንም ንብረቶች በጨረታ ሲሸጡ፣ በወንጀል ከሰናቸው ጉዳዩ በቢሾፍቱ ከተማ ፖሊስ እጅ ይገኛል፡፡
የፌደራል ከፍተኛው ፍርድ ቤት የቀረበለትን ማስረጃ መርምሮ በኮ/መ/ቁ153204 ውሳኔ ሲሰጥ፣ በ3015 ካሬ ሜትር ላይ የሚገኘውን ከሽያጭ ውሉ ውጭ የሆነውን የግል ፋብሪካዬን፣ በኦሮሚያ ከፍተኛ ፍርድ ቤት የተሰጠውን የተሻረ ውሳኔ በመጥቀስ፣ ለእነርሱ ወስኖ ከውሉ ከብር 22.5 ሚሊዮን ላይ ተቀናሽ ሂሳቦችን ቀንሶ ብር 17.6 ሚሊዮን እንዲከፍሉን ውሳኔ ሰጠ፡፡
ግምቱ ከብር 60 ሚሊዮን በላይ በሆነው በ3015 ካሬ ሜትር ላይ ባለው የግል ፋብሪካዬ ላይ የተሰጠውን ውሳኔ በመቃወም፣ ለፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት አቤቱታ አቅርበን በመዝ/ቁ155684 በቀን 24/01/2011 ዓ.ም በሰጠው ውሳኔ፣ ያልተከፈለን ብር 17.6 ሚሊዮን እንዲከፍሉንና በ3015 ካሬ ሜትር ላይ ያለው የግል ፋብሪካዬን በተመለከተ ከሽያጩ ጋር ግንኙነት የሌለው መሆኑን በማረጋገጥ፣ የኢንጅነር ጌታቸው እሸቱ ንብረት መሆኑን ወስኗል፡፡
የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ውሳኔ
ሆኖም አፈጻጸም ላይ እያለን፣ እነ በውቀቱ ታደሰ በውሳኔው ቅር ተሰኝተናል በሚል ለፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችሎት አመልክተው፣ አፈጻጸሙን አሳግደው ነበር፡፡ የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችሎት ግን፣ በመዝ/ቁ 166294 በሚያዝያ 30 ቀን 2011 ዓ.ም በሰጠው ውሳኔ፤ የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት፣ በመዝ/ቁ 155684 በቀን 24/01/2011 ዓ.ም የሰጠውን ውሳኔ አጽድቆልናል፡፡
 አሁን ባለው በአዲሱ የለውጥ ሥርዓት፣ ፍትህ አግኝተን የተወሰነውንም ገንዘብ መክፈል ስለማይችሉ ራሱ ውል የተደረገበት ማኅበር ተሸጦ እንዲከፍለን ተወስኖ፣ በአፈጻጸም ላይ እያለን እውነታው አልዋጥ ያላቸው እነ በውቀቱ ታደሰ፣ አሁንም ለኢፌዲሪ የህገ መንግስት አጣሪ ጉባኤ የጠ/ፍ/ቤት ውሳኔ ከህገ መንግስቱ ጋር ይቃረናል በሚል ባቀረበው አቤቱታ መሰረት፣ ውሳኔ እስከሚሰጥበት ድረስ አፈጻጸሙ ለጊዜው እንዲታገድ ተደርጓል፡፡
በበኩላችን መንግስት አምኖባቸው ሕግን ጠንቅቀው የሚያውቁ፣ በአገሪቱ የመጨረሻውን ፍትህ እንዲሰጡ የተቀመጡትን የተማሩ ዳኞች፣ በየደረጃው ፍርድ ቤቶች የሰጡት ውሳኔ ከህገ መንግስቱ ጋር ይቃረናል ተብሎ የቀረበብን አቤቱታ በአጭር ጊዜ ተመርምሮ እግዱ እንዲነሳልን አመልክተን በመጠባበቅ ላይ እንገኛለን፡፡
ነገር ግን የእነ በውቀቱ ታደሰ ቡድን፣ በተለይ አሰፋ አዳነ የሚባለው ግለሰብ፣ የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤቶች የሰጡትን ትክክለኛና ፍትሀዊ የሆነ ውሳኔ በራሱ መንገድ የተሳሳተ ትርጉም እየሰጠ፣ በእኛና በፍርድ ቤቱ ላይ የሀሰት ወሬ በተለያዩ ጋዜጦች እያሰራጨ ይገኛል፡፡
ከሀሰተኛ ወሬዎቹም መካከል በአዲስ አድማስ 15/11/2011 ዓ.ም ‹‹ፋብሪካው ያንተ ነው፤ ያረፈበት ቦታ ግን ያንተ አይደለም›› በሚል ያወጣው እውነታውን ሸፍኖ ሀሰተኛ ተራ ወሬ ሲሆን፣ 3015 ካሬ ሜትር ላይ ያለው ፋብሪካንም በተመለከተ ከውሉ ጋር ግንኙነት የሌለው፣ የራሱ ካርታና ፕላን ያለው፣ ግብር የሚከፈልበት እራሱን የቻለ የኢንጅነር ጌታቸው እሸቱ ኬሚካል ኢንዱስትሪ ንብረት ነው፡፡ ይህም ማስረጃዎቹ ለፍርድ ቤት ቀርበው፣ ተመርምሮና ተጣርቶ የኢንጅነር ጌታቸው እሸቱ መሆኑ ውሳኔ የተሰጠበት ነው፡፡
ቀጣሪውን ለማስደሰት ሲል በተለያዩ ጋዜጦች በተከፈተው የወሬ ዘመቻ፣ ፍርድ ቤት የሰጠውን ውሳኔ ለማንቋሸሽ፣ ከእውነት የራቀ ሀሰተኛ ትርጉም እየሰጠ የሚነዛው ወሬ፣ ከተማረ ሰው የማይጠበቅ አሳፋሪ ሀሰተኛ ወሬ ነው፡፡
በኛ በኩል ለ6 ዓመታት ከፍተኛ ኪሳራና እንግልት እየደረሰብን፣ ተስፋ ሳንቆርጥ ፍትህን ፍለጋ በትግስት ቆይተን፣ አሁን በተፈጠረው የተሻለ አስተዳደር ምክንያት፣ ፍርድ ቤቶች ያለ ተጽዕኖ እንዲሰሩ በተፈጠረው እድል፣ የኢፌዲሪ ጠቅላይ ፍርድ ቤትና ሰበር ሰሚ ችሎት የሰጡት ውሳኔ፣ ሕገ መንግስቱን ያገናዘበ በአገሪቱ ላይ ፍትህ መኖሩን የሚያሳይ ትክክለኛ ፍትሀዊ ውሳኔ ሲሆን ለፍርድ ቤቶቹም ያለንን አክብሮት እየገለጽን፣ ህብረተሰቡ በሚያደርጋቸው ውሎች ላይ በቅድሚያ ትኩረት እንዲያደርግና ውል ከመፈጸሙ በፊት የተለያዩ የህግ አማካሪዎችን እንዲያማክር እናስገነዝባለን፡፡     


Saturday, 17 August 2019 13:22

ኢህአዴግ በ11ኛው ሰዓት!

 አቶ አባይ ወልዱ በወቅቱ የህወሓት ሊቀ መንበር ናቸው፡፡ አቶ አባይ በተመሳሳይ መልኩ ሃሳባቸውን ሲገልጹ፤ የኪራይ ሰብሳቢነት ምንጭና መፍትሔው ተቀምጦ ያደረ ነው፣ አሁን አዲስ ነገር አልቀረበም፡፡ ባለፈው ክረምት (በ2006 ዓ.ም ክረምት ማለታቸው ነው) ይህንን ለማረምም በጋራ ሆነን ትግል ጀምረናል፣ ስለሆነም አሁን የደረስንበት ቦታ ሆነን መገምገምና የበለጠ ለትግል መነሳሳት መፍጠር ይገባል፣ dead end የሚል እንዲሁም 1994 ዓ.ም ላይ ነን፣ ከህዝብ ተነጥለናል ወዘተ. ከተባለ፤ በድርጅትም ሆነ በመንግስት፣ ሌት ተቀን በሥራ እየለፋ ያለው አመራር፣ ተስፋ ሰንቆ ወደ ፊት እንዳይጓዝ፣ እንቅፋት እንደሚሆን መገንዘብ እንደሚገባ አሳስበዋል፡፡
አቶ አባይ ሲቀጥሉ፣ በተደጋጋሚ ተመሳሳይ ነገር እየተነሳ የስራ ጊዜያችንን እያባከንን ነው፣ በተደጋጋሚ frustration አለኝ የሚልም፣ የግሉ ችግር እንዳይሆን፣ ራሱን ተመልሶ ማየት አለበት፡፡ አቶ ዘርአይ፤ ወዳጄ ሲሆኑ ለምን ወረዱ እየተባለ ጥያቄ ማንሳት ተገቢ አይደለም፣ ህወሓት የድርጅቱን ኮንፈረንስ በማካሄድ፣ ከዲሲፕሊን ውጪ አልተንቀሳቀሰም፡፡ የግጨው ጉዳይ ጊዜ ወስዷል፤ ነገር ግን አሁን ከብአዴን ስራ አስፈጻሚ ኮሚቴ ቀጠሮ ይዘናል፣ የግጨው ጉዳይ የመሬት ችግር ሳይሆን የትምክህትና ጠባብነት አስተሳሰብ ችግር ውጤት በመሆኑ ውስጣችንን ማየት ይገባል ብለዋል፡፡
አቶ አዲሱ ለገሰና አቶ በረከት ስምኦን፤ በስራ አስፈጻሚ ኮሚቴ አባላትና ሌሎች ተሳታፊዎች በቀረቡ ሃሳቦች አልተስማሙም፡፡ የኢህአዴግ ኮር አመራር የችግሩን ስፋትና ጥልቀት እንዲሁም ውስብስብነት አልተገነዘበም ወይም ለመገንዘብ አልፈለገም የሚል አመለካከት የያዙ ይመስላሉ:: በመሆኑም ክርክራቸውን ለመቀጠል ጥረት አድርገዋል፡፡
አቶ አዲሱ ለገሰ፤ በግብረ መልስ መልክ ሲናገሩ፤ ያለንበት ሁኔታ እየከበደ ነው፤ አመራሩ ለዚሁ ሁኔታ ብቁ ሆኖ እየጠበቀ አይደለም፤ መስመር ብቻውን ያለ ብቁ አመራር አያድነንም፣ ለምሳሌ ለአቶ ከበደ ‹ጫኔ “ከሃላፊነትህ እናስነሳሃለን›› ብለው የዛቱ ባለሀብቶች አሉ፡፡ ከባለሀብቶች ጋር የተሳሰሩ ሚኒስትሮች አሉ ይባላል፣ በመሆኑም ውስጣችንን መፈተሽ አለብን ብዬ አምናለሁ፡፡ ይህን መጥፎ የሌብነት ስም በጋራ እየተጠራንበት ነው፣ ቤት የሰራም ከመንግስት ቤት ወጥቶ፣ በሰራው የግል ቤቱ ይግባ የሚሉ ነጥቦች አንስተዋል፡፡ በመጨረሻም አቶ አዲሱ ሲናገሩ፤ የሚቀሩ ነገሮች ቢኖሩም፣ ብአዴን በውስጡ ምንም አይነት ትግል ሳያደርግ እንደመጣ መታየት የለበትም፤ ብአዴን ህወሓትንም ሆነ የትግራይን ህዝብ defend ያደርጋል፣ ነገር ግን ገዢዎች በፈጠሩት ችግር፣ የአማራ ህዝብ በትምክህት መጠርጠር እንደሌለበት አሳሰቡ፡፡
አቶ በረከት ስምኦን ክርክራቸውን በግብረ መልስ ሲቀጥሉ፣ እኔ የመሰለኝን ሃሳብ ነው ያቀረብኩት እና Procedural issues  ማየት አይጠቅምም፣ አቶ አባይ ወልዱ ተመሳሳይ ሃሳብ መደጋገም ኢንቴንሽኑ ምንድነው ብለው ያነሱት፣ የኔ መነሻ፣ ጥራት ያለው ድርጅት እንዲኖረን ስለምፈልግ ብቻ ነው፡፡ ችግሩ በተደጋጋሚ ተነስቶ ለውጥ አለማምጣታችን፣ why ብለን መጠየቅ፤ ይህንንም መመለስ አሁንም ጠቃሚ ነው፣ ብዙ የኛ አይነት መስመር የያዙ አገሮች ችግር ውስጥ ይገባሉ፤ አሁንም ለወደፊትም መምራት የሚያስችል ፖለቲካዊ ህይወት የለንም፤ እንደ አመራር unified ባለመሆናችን፣ ለአደጋ እየተጋለጥን ነው አሉ፡፡
አቶ በረከት ሲቀጥሉ፤ እዚህ ቤትም ሆነ በብአዴን እያየነው ያለው ሁኔታ sense of urgency የለም፣ አሁንም reservation አለኝ፤ መተካካት ወደ ኋላ መመለስ የለበትም፤ ነገር ግን ሁላችንም የተሟላ አቅም ስለሌለን፣ ያለንን አቅም አዋህደን ካልተጠቀምን፣ ችግር ውስጥ እንገባለን፤ትምክህት በታየበት ልክ ትግል እየተካሄደ ነው፤ ከህወሓት መስመር ያፈነገጠ አባልን መታገልም፣ ትምክህተኛ መባል የለበትም የሚል ጨመሩ፡፡ በመጨረሻም፣ አቶ በረከት ሲናገሩ፤ የግጨው ጉዳይ the level of our problem ያሳያል፣ የግጨው ችግሩ build up እየሆነ መጥቶ massive ትጥቅ በአካባቢው ተሰባስቧል፤ አሁንም give and take መርህ ተከትለን፣ ጊዜ ሳንሰጥ እንፍታው፤ ብአዴን እና ህወሓት ወርቃማ ታሪክ የሰሩ ድርጅቶች፣ በዚህ የተነሳ ወድቀው ማየት ያሳዝናል፤ አሁንም ችግሩ ገና ነው፤ ሌላ ኃይል ብዙ ይጠቀምበታል በሚል አስተያየታቸውን አጠቃለሉ::
አሁንም የኢህአዴግ ምክር ቤት ስብሰባው ፍሬ አልባ ሆኗል፡፡ በአቶ ደመቀ መኮንንና በአቶ በረከት ስምኦን መካከል ከአስተሳሰብ ልዩነትም አልፎ ያልተፈለገ ንትርክና ጭቅጭቅ መከሰቱ ቀጥሏል:: እነ አቶ ደመቀና እነ አቶ በረከት በመካከላቸው በፈጠሩት ልዩነት ዙሪያ በብአዴን አመራር ውስጥ ክፍፍል እየሰፋ እንደነበር ሳይታለም የተፈታ ነበር:: እንደ ሌሎቹ የኢህአዴግ አባል ድርጅቶች፤ ብአዴንም በውስጡ ተከፋፍሎ እየተፋጀ እንደሆነ ውስጥ ለውስጥ በሰፊው ይወራ ነበር፡፡ ክፍፍሉና መደጋገፉ በእነማን እንደሆነ፣ በኢህአዴግ ምክር ቤት ስብሰባ በሚሰጡ ሃሳቦች ጭምር ለማየት አዳጋች አልነበረም፡፡
በብአዴን እና በህወሓት እንዲሁም ሌሎች ብሔራዊ ድርጅቶች በውስጣቸው የተፈጠሩ ክፍፍሎች፣ በኢህአዴግ ደረጃ እየሰፉ እንደሆኑ ምልክቶች ነበሩ፡፡ የተወሰኑ የህወሓት ነባር የተተኩ አመራሮችና እነ አቶ በረከት የመሳሰሉ አመራሮች፣ ተመሳሳይ አቋም ይዘው፣ በአዲሱ አመራር እምነት አጥተናል እያሉ መናገር የዘወትር ስራቸው ሆኗል፡፡ በአዲሱ አመራር እምነት አጥቷል፡፡ አዲሱ አመራርም የያዘውን ስልጣን ለመከላከል ምሽጉን አጠናክሮ መፋለሙን ቀጥሏል፡፡
አቶ ኃ/ማርያምና አቶ ደመቀ አብዛኛውን የኢህአዴግ ስራ አስፈፃሚ ኮሚቴ ይዘዋል፡፡ የአብዛኞቹን ነባር አመራሮች ኩነኔ ከመከላከልም አልፈው ለመቆጣጠር ጥረታቸውን ቀጥለዋል:: የፍልሚያው መነሻ ጥቂቶቹ፣ ሌብነታቸው እንዳይጋለጥ ለመከላከል እንዲችሉ፣ ስልጣናቸውን ለመጠበቅና ከፍ ለማድረግ የግድ እንደሆነባቸው የአደባባይ ሚስጢር ነው፡፡ ሌላውም ለክብርና ለዝና ስልጣኑን ይፈልገው ነበር፡፡ አንዳንዶችም የተለያዩ ቅሬታዎችንና ቂም በቀሎችን መነሻ በማድረግ፣ ይጠቅመናል በሚሉት ጐራ በቋሚም ሆነ በጊዜያዊነትና ተለዋዋጭነት መቧደናቸው ቀጥሏል፡፡ በአድርባይነትና የድርጅቱ ውስጠ ጸረ ዴሞክራሲ ተግባር ታጅቦ፣ የቁልቁለት ጉዞው ፍጥነቱን ጨምሯል፡፡ በርከት ያለ ቁጥር ያለው የኢህአዴግ ከፍተኛ አመራር፣ ከኢህአዴግ እምነትና አላማ በተጻራሪ አቅጣጫ ቆሟል፡፡---
ምንጭ፡- (በብርሃነ ፅጋብ ከተዘጋጀው ‹‹የኢህአዴግ የቁልቁለት ጉዞ (2005-2010) የስብሰባዎች ወግ›› መጽሐፍ የተቀነጨበ)

 (በዶ.ር ኤርሲዶ ሌንደቦ የተዘጋጀውና፣ “ኑሮMap” የተሰኘው የለውጥ መፅሐፍ ውስጥ ከሰፈረ ታሪክ አንዱን ነቅሰን እንድንመለከት ወደድን፡፡ ከዓመታት በፊት የአገራችንን ችግር የተነበየና መፍትሔውንም ያሳየ ግሩም መጽሐፍ ነው፡፡)
የኮንስትራክሽን ኩባንያውን ከጊዜ ወደ ጊዜ እያሳደገ የመጣ ወጣት መሃንዲስ፤ ኩባንያውን ይበልጥ የሚያሳድጉ ሶስት ፕሮጀክቶችን በኮንትራት ተረክቦ ግንባታ ጀምሯል፡፡ ነገር ግን ሁሉም ነገር አልጋ በአልጋ አይደለም፡፡ የስኬት መንገድ ላይ የተለያዩ ችግሮች ያጋጥማሉ፡፡ መፍትሔ በማበጀትና የስኬት ጥረትን በመቀጠል ነው ስኬቶችን እውን ማድረግ የሚቻለው፡፡
ወጣቱ መሀንዲስ የስራ ማስኬጃ ገንዘብ ቢያጥረውም፤ ከባንክ ብድር ለማግኘት ጊዜ የሚፈጅ ስለሆነበት፤ በግል ከሚያውቀው ሰው፤ በተወሰነ ጊዜ ከወለድ ጋር የሚመለስ ገንዘብ ተበድሯል፡፡ ችግሩ፤ በተስማሙበት የጊዜ ቀጠሮ እዳውን ለመመለስ አልቻለም፡፡ አበዳሪው እንዳያገኘው መሸሽና ስልኩን መዝጋት፤ እንደ መፍትሔ ሆኖ ታይቶታል፡፡
መፍትሔው ግን ሌሎች መዘዞችን ጐትቶ አምጥቷል፡፡ አንደኛ፤ ሌሎች ደንበኞቹና ተባባሪዎቹም በስልክ ሊያገኙት ስላልቻሉ፤ የተለያዩ ጥቅሞችን እያጣ ነው፤ እየተጐዳ ነው፡፡ ሁለተኛ፤ ከአበዳሪው ስለሸሸ ብቻ ችግሩን ያስወገደ ይመስል፤ እዳውን ለመክፈል የሚያስችል ዘዴ ማፈላለግ አቁሟል፡፡ ሶስተኛ፤ መፍትሔው ከአንድ ሳምንት በላይ አልዘለቀም፡፡ መቼም፤ ከሰው ተደብቆ የኮንስትራክሽን ፕሮጀክቶችን መምራት አይችልም፡፡
አበዳሪው፤ በሰው በሰው አጠያይቆ፤ የግንባታ ቦታው ድረስ መጥቶ አፋጠጠው፡፡ አሁንስ መፍትሔው ምንድነው? ምናልባት፤ በድርድር ለማግባባት ጥረት ቢያደርግና፤ ወለዱን በማሻሻል የክፍያ ጊዜውን ለማራዘም ቢስማሙስ? ያኔ ወጣቱ መሃንዲስ ፕሮጀክቶቹን አጠናቅቆ፤ በቀላሉ እዳውን መክፈል ይችላል - የተወሰነ ያህል ተጨማሪ ጥረትና ገንዘብ ቢያስፈልገውም፡፡ ወጣቱ መሃንዲስ፤ ይህንን መፍትሔ አልመረጠም፡፡
አበዳሪውን በፈገግታ ተቀብሎ፤ ከከተማ ውጭ ስልክ የማይሰራበት ቦታ ሄዶ እንደነበር በውሸት ለማሳመን ከሞከረ በኋላ፤ ቼክ ፈርሞ ሰጠው፡፡ በቃ በዚሁ ተገላገለ፡፡
ግን እስከ መቼ? ባንክ ውስጥ የነበረውን ገንዘብ ለስራ አውጥቶ እንደጨረሰው ያውቃል:: ቢሆንም ለጊዜው፤ ከአበዳሪው ተገላግሏል፤ ችግሩን ፈታ፡፡ ምን ዋጋ አለው? መፍትሔው አልሰራም፡፡ አበዳሪው ቼኩን ለመመንዘር ወደ ባንክ ከሄደ በኋላ ባዶ እጁን ወደ ወጣቱ መሃንዲስ ተመለሰ፤ እዳውን ለማስከፈል፡፡ ብቻውን አይደለም፡፡ ፖሊስም ጭምር እንጂ፡፡
ወጣቱ መሐንዲስ፤በደረቅ ቼክ አጭበርብረሃል ተብሎ ተከሰሰ፡፡ ከተፈረደበት ብዙ ነገር ያጣል፤ እዳውን ከካሳ ጭምር ይከፍላል፤ ለጠበቃና ለቅጣት ተጨማሪ ገንዘብ ያወጣል፤ የገንዘብ እጥረቱን ይበልጥ የሚያባብስ፡፡ በዚያ ላይ ፍ/ቤት በመመላለስና በእስር፤ የስራ ጊዜውን ያባክናል፤ ፕሮጀክቶቹ ይዳከማሉ - የገንዘብ ምንጮቹን ይጐዳል፡፡ “የማያዛልቅ ጥገና” እንዲህ ነው፡፡
ዋናው መሰረታዊው ችግር፤ የገንዘብ እጥረት ቢሆንም፤ ወጣቱ ግን ሁነኛ መፍትሔ እንደመፈለግ፤ በቁንጽል የችግሩ ውጫዊ ምልክት ላይ አተኮረ - የአበዳሪ ጭቅጭቅ ላይ፡፡ ለአሁኗ ቅጽበት፤ ወይም ለዛሬ ብቻ፤ ከአበዳሪ ጭቅጭቅ ለመገላገል ጊዜያዊ መፍትሔዎችን (የማያዛልቁ ጥገናዎችን) መርጧል፡፡ ውሳኔውንና ድርጊቱን ከነገ ህይወቱ ጋር አያይዞ ለማየት አልሞከረም፡፡ የገንዘብ እጥረት ችግሩን ከማባባስ አልፎ፤ የገንዘብ ምንጩን የሚጐዳ ተጨማሪ ችግር እንደሚመጡበት ለማሰብ አልፈለገም፡፡
የማያዛልቅ ጥገና፤ የተለመደ የሰዎች ባህርይ ነው፡፡ ብዙዎቻችን፤ የዋና ዋና ነገሮችን መስተጋብር በማገናዘብ፤ መሰረታዊውን ችግር ከመጋፈጥ ይልቅ፤ የችግሩ ውጫዊ ምልክት ላይ ብቻ እናተኩራለን፡፡
ውጫዊው የችግር ምልክት፤ ለብቻው በቁንጽል ጐልቶ ስለሚያስጨንቀን፤ በአሁኗ ቅጽበት ለብቻው ገንኖ ስለሚያዋክበን፤ ፈጣን የህመም ማስታገሻና የችግር ማብረጃ ለማግኘት እንጣደፋለን - ሌሎች ዋና ዋና ነገሮችንና ነገን ሳናስብ፡፡
በጊዜያዊ ማብረጃ፤ የችግሩ ምልክት እንዲጠፋ ያደርግልናል፡፡ ግን፤ ዋናው ችግር ስላልተወገደ፤ ምልክቱም ከጊዜ በኋላ መልኩን ቀይሮ ወይም ከቀድሞው ገዝፎና በርክቶ እንደገና መከሰቱ አይቀርም፡፡ በጊዜያዊ ማስታገሻ ራሳችንን በማታለል፤ ለመሰረታዊው ችግር ሁነኛ መፍትሔ ስላላበጀንለት፤ የችግሩ ምልክት ተባብሶ ሲመጣብንስ?
ድሮ የለመድነውን ጊዜያዊ ማስታገሻ (ችግር መሸፈኛ) መጠኑን ከፍ አድርገን፤ ሌላም ማስታገሻ ጨምረን እንሞክራለን፡፡ ይህም ተመልሶ ችግሩን እያባባሰ፤ አዙሪቱ እየከረረ ይሄዳል፡፡ አንዳንድ ሰዎች ሱስ እስኪመስልባቸው ድረስ ይቀጥላሉ፡፡
ካነበብነው የአሳዎች ታሪክ እንዳየነው፤ ለምግብ የሚሆን የባህር ዕፅዋት የተከሉት አሳዎች፤ የምግብ እጥረትን ለዘለቄታው ለማስወገድ ሳይሆን ለቅጽበት ረሃባቸውን ለማስታገስ ነበር የጓጉት፡፡ ዕፅዋቱ ደግሞ፤ ለማደግ ጊዜ ያስፈልገዋል፡፡
አሳዎቹ፤ “ለሁሉም ጊዜ አለው፡፡ ለማረስም፤ ለመዝራትም፤ ለማጨድም ጊዜ አለው” የሚለው የተፈጥሮ ህግ (እውነት) አልገባቸውም፤ የአሁኗ ቅጽበት ላይ ብቻ ነው ያተኮሩት፡፡ በዚያ ላይ፤ ለማደግም ሆነ ለመፍጠን፤ አስፈላጊ የሆኑ ዋና ዋና ነገሮች አሉ፡፡ ለምሳሌ ውሃ፤ አፈርና ማዳበሪያ ሊያገኝ የሚችል ጠንካራ ስራስር፤ እንዲሁም የፀሐይ ብርሃንን መቀበል የሚችል ጤናማ ቅጠል፡፡ አሳዎቹ ግን፤ በቁንጽል የተክሎቹ ግንድ መርዘምን ብቻ ነው የፈለጉት፡፡
አሳዎቹ፤ እንዲህ ራሳቸውን የቅፅበታዊነትና የቁንፅልነት እስረኛ በማድረግ፤ ተክሎቹን ወደ ላይ በመጎተት እድገታቸውን ለማፍጠን ሞክረዋል፡፡ ዘዴያቸው፤ ለጊዜው የሰራ ቢመስልም፤ የተክሎቹ እድገት አልፈጠነም፡፡ የተክሎቹ ስራስር ተጎድቶ እድገታቸው ተገታ፡፡ ይህም ብቻ አይደለም፤ ጭራሽ ተክሎቹ ጠውልገው መሞት ጀመሩ - በማያዛልቅ ጥገና ወደ ባሰ ውድቀት፡፡
አንዳንዶቹ አሳዎች፤ የፀሐይ ሃሩር ሲያስቸግራቸው፤ ሃሩሩን ተቋቁመው ወይም የፀሐይ መከላከያ ባርኔጣ በመጠቀም፤ ተክሎቹ ፀሐይ ሊያገኙ በሚችሉበት ማሳ ላይ ለመትከል አልመረጡም፡፡ ተክሎቹ አፈር ላይ መተከላቸውን ብቻ በቁንጽል በማየት፤ ዛሬ ከሃሩር ማምለጣቸውን ብቻ በመመልከት፤ ዋሻ ውስጥ ለመትከል ሄደዋል፡፡ ግን የሚያዛልቅ አልነበረም፡፡ ተክሎቹ ጠወለጉ፤ ረሃቡም ከፋ፤ በየእለቱ ምግብ ፍለጋ በፀሐይ ሲንቃቁና በሃሩር ሲጠበሱ ይውላሉ፡፡
ረሃባቸውን በቅፅበት ለማሸነፍ ጓጉተው፤ የወዳደቁ ነገሮችን ለቃቅመው የበሉ አሳዎች፤ ለጊዜው ረሃባቸው የታገሰ ቢመስልም፤ ወዲያው ታመሙ፡፡ ረሃብን የሚያስታግስ ምግብ ለመፈለግ እንኳ መንቀሳቀስ አቃታቸው፡፡ የማያዛልቅ ከሻፊ ጥገና (የደመነፍስ መፍትሄ) በውድቀት ነው የሚቋጨው፡፡ ለዚህም ነው፤ የዛሬ ‹‹ችግሮች››፤ ትናንት ‹‹መፍትሄ›› የነበሩ ናቸው የሚባለው፡፡ የማያዛልቁ መፍትሄዎች፤ ችግርን ያስከትላሉ፡፡   

Page 5 of 444